■ ေသဒဏ္စီရင္ခံရသည့္ ေပါက္ၾကားမႈကိစၥ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခ်က္ သတင္း
■ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ဗဟိုအလႈပ္အမႈေဆာင္ တိုးခ်ဲ႕မည့္အေပၚ အျမင္ကြဲျပား သတင္း
■ ကခ်င္ျပည္နယ္ေန႔ အခမ္းအနားကို ျမန္မာစစ္တပ္က ခ်ဳပ္ခ်ယ္ သတင္း
■ ဘာသာေရးအလွဴ ပိတ္ပင္မႈ အလံု NLD ကန္႔ကြက္စာပို႔ သတင္း
■ ျမစ္ဆံုေရကာတာ အလိုမရွိေၾကာင္း စာရြက္ ထပ္မံျဖန္႔ သတင္း
■ ဓာတ္ေျမၾသဇာဖိုး အတင္းအက်ပ္ ျပန္ေတာင္းသည့္ကိစၥ တယက စစ္ေဆး သတင္း
■ ျမန္မာ့လယ္ယာအေျခခံ စီးပြားေရးစနစ္ သတင္း
■ ထိုင္းႏိုင္ငံ၌ ျမန္မာအလုပ္သမားမ်ားကို ဖမ္းဆီး သတင္း
■ တတိယအႀကီးဆံုး ပုဂၢလိက ျမန္မာေလေၾကာင္းလိုင္း ႏိုင္ငံသံုးႏိုင္ငံသုိ႔ တိုးခ်ဲ႕ပ်ံသန္းမည္ သတင္း
■ ျမစ္ႀကီးနားတြင္ အစိုးရဆန္႔က်င္ေရး စာကပ္လႈပ္ရွားမႈ ျပဳလုပ္ သတင္း
■ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ ေတြ႔ဆံုရန္ သူ၏ ေရွ႕ေနအဖြဲ႔ ေတာင္းဆို သတင္း
■ နယ္စပ္အေရး ေဆြးေႏြးရန္ ဘီဒီအာရ္ၫႊန္ခ်ဳပ္ ျမန္မာသို႔ ထြက္ခြာ သတင္း
■ စတစ္ဂလစ္၏ အၾကံျပဳခ်က္မ်ားကို ျမန္မာစီးပြားေရးပညာရွင္က ျပန္လည္ရွင္းလင္း သတင္း
■ ဝန္ထန္းလစာ တုိးျမႇင့္ျခင္းေၾကာင့္ လက္လုပ္လက္စား ျပည္သူမ်ား ဆုိးက်ဳိးသက္ေရာက္ႏုိင္ သတင္း
■ မြန္ရဟန္းပ်ိဳ အသွ်င္အဇၨ ေခၚ ဦးဇင္းေဇာ္လတ္အား စစ္ေၾကာေရးမွ ညႇင္းပမ္းမႈေၾကာင့္ အေရးေပၚ ေဆး႐ံု တင္ထားရ သတင္း
■ ၂၀၁၀ ၌ လုပ္အားေပးႏွင့္ ကေလးစစ္သား ပေပ်ာက္ႏိုင္ေျခအေပၚ သံုးသပ္ခ်က္ သတင္း
■ စာေရးဆရာမႀကီး ခင္မ်ဳိးခ်စ္ ကြယ္လြန္ျခင္း (၁၁) ႏွစ္မွာ ပိေတာက္ပြင့္သစ္မဂၢဇင္းက မ်က္ႏွာဖုံးတင္ ထုတ္ေ၀ သတင္း
■ သမိုင္းဘီးနစ္ခဲ့သူမ်ား အပိုင္း(၁) (ေဆာင္းပါး)
Read More...
Collapse...
ေဇာ္မင္း (လူ႔ေဘာင္သစ္)
ေသာၾကာေန႔၊ ဇန္နဝါရီလ ၀၈ ရက္ ၂၀၁၀
ပီရူးႏိုင္ငံ သမၼတေဟာင္း ဂ်ပန္ႏြယ္ဖြား ဖူဂီ်မိုရီကို ပီရူးႏုိင္ငံ တရား႐ံုးက သူသမၼတအေနနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္တုန္းက တိုင္းျပည္အတြင္း လူ႔ အခြင့္အေရးကစလို႔ ခ်ဳိးေဖာက္ခဲ့တဲ့ ျပစ္မႈေပါင္းမ်ားစြာ အတြက္ ေထာင္ဒဏ္ ၂၅ ႏွစ္က်ခံဖို႔ တေလာေလးက ဆံုးျဖတ္ စီရင္ခ်က္ ခ်ခဲ့တယ္။
ပီရူးႏိုင္ငံမွာ ဖူဂီ်မိုရီ သမၼတလုပ္ခဲ့တုန္းက တိုင္းျပည္အတြက္ တိုးတက္ရာ တိုးတက္ေၾကာင္း မယ္မယ္ရရ မလုပ္ခဲ့ဘူးလို႔ ဆိုၾကတယ္။ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈမ်ားကလည္း တပံုတပင္၊ ကိုယ္က်ဳိးအတြက္ အိတ္ထဲ ထည့္ခဲ့တဲ့ ပိုက္ဆံေတြကလည္း မနည္းလို႔ ဆိုၾကတယ္။ အာဏာရွင္လို အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြဟာ တဦးနဲ႔ တဦး သိပ္မကြာလွပါ။ ကိုယ့္အာဏာအတြက္က လဲြၿပီး ဘာကိုမွ ဂ႐ုစိုက္သူေတြလည္း မဟုတ္ပါ။
ဖူဂီ်မိုရီနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ က်ေနာ့္မွာ မွတ္မွတ္ရရ သတင္းတခု ၾကားခဲ့ ဖတ္ခဲ့ဖူးတယ္။ ႏွစ္အတိအက်ေတာ့ မမွတ္မိေတာ့။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၁ဝ ႏွစ္ေက်ာ္၊ ၁၅ ႏွစ္ခန္႔က ျဖစ္မည္လို႔ ထင္တယ္။ အဲဒီသတင္း အခ်က္အလက္ ကေတာ့ ပီရူးႏိုင္ငံမွာ တစတစ ျပန္႔ပြားလာေနတဲ့ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီ၊ ေအအိုင္ဒီအက္စ္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ပီရူး ေက်းလက္ ေဒသေတြမွာ ဆင္းရဲသားေတြ အဲဒီေဝဒနာအတြက္ ေဆးဝါးမကုသႏိုင္တာေၾကာင့္ အမ်ားအျပား ေသဆံုး ေနခဲ့ၾကတယ္။ ေဒသခံ အန္ဂီ်အို အဖဲြ႔အစည္းေတြက ဖူဂီ်မိုရီ အစိုးရကို အိတ္ခ်္အိုင္ဗီ၊ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ ခံစားေနရတဲ့ ႏိုင္ငံအတြင္းက ဆင္းရဲသားေတြ အတြက္ အကူအညီေပးဖို႔ ဘက္ေပါင္းစံုကေန ဖိအားေပး တိုက္တြန္း ခဲ့ၾကတယ္။
အဲဒီအခ်ိန္ကာလမ်ဳိးမွာ သမၼတလုပ္သူ ဖူဂီ်မိုရီက ဘာထလုပ္တယ္ ထင္ပါသလဲ။ ႏိုင္ငံေတာ္ ကာကြယ္ေရး အတြက္ ဆိုၿပီး ႏိုင္ငံျခားကေန တိုက္ေလယာဥ္ တဒါဇင္ ဝယ္ယူလိုက္ျခင္းပါ။ အဲဒီတိုက္ေလယာဥ္ေတြ ဝယ္ဖို႔အတြက္ ေဒၚလာသန္းေပါင္း ရာနဲ႔ခီ်ၿပီး သံုးစဲြခဲ့တယ္။ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီ သယ္ေဆာင္ေနသူ၊ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ ခံစားေနရသူ ဆင္းရဲသားေတြအတြက္ ဖူဂီ်မိုရီ ေပးလိုက္တဲ့ အေျဖပဲ ျဖစ္ပါေတာ့တယ္။ အဲဒီေငြေတြဟာ ကမၻာ့ဘဏ္နဲ႔ အေမရိကန္ အပါအဝင္ အေနာက္ႏိုင္ငံအခ်ဳိ႕ကေန ပီရူးႏိုင္ငံရဲ႕ ဖံြ႔ၿဖိဳး တိုးတက္ေရး အတြက္ ကူညီထားတဲ့ ေငြေတြပါ။
တိုက္ေလယာဥ္ဝယ္ဖို႔ ကူညီတဲ့ ေငြေတြ မဟုတ္ပါ။ လက္ထဲကို ေငြေရာက္လာတဲ့အခါ အာဏာရွင္ေတြဟာ သူတို႔ လုပ္ခ်င္တာကိုပဲ လုပ္ေလ့ ရိွပါတယ္။
အျဖစ္ကေတာ့ ဆင္ဆင္တူပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ ဒီႏွစ္ ၂ဝ၁ဝ အတြင္း ေရြးေကာက္ပဲြအသစ္ လုပ္ေပးမယ္လို႔ စစ္အစိုးရက ထပ္ၿပီး အတည္ျပဳ ေျပာၾကားခဲ့တယ္။ စည္းကမ္းျပည့္ဝတဲ့ ဒီမိုကေရစီ ဘာညာေတြကလည္း ပါလိုက္ပါေသးတယ္။ တခိ်န္ထဲမွာလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံက ႐ုရွားအစိုးရ ဆီကေန တိုက္ေလယဥ္ေတြ ဝယ္ယူဖို႔ သေဘာတူ စာခ်ဳပ္လိုက္တယ္လို႔ မၾကာမီ ရက္ပိုင္းအတြင္းက ၾကားရတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ တိုက္ေလယာဥ္က ျပည္သူ ျပည္သားေတြထက္ အေရးၾကီးေနပံုရတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာလည္း ပီရူးႏိုင္ငံမွာ ၾကံဳခဲ့သလို အိတ္ခ်္အိုင္ဗီ၊ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ ေဝဒနာနဲ႔ တိုင္းသူျပည္သားေတြ ရင္ဆိုင္ေနရတာက ဆယ္စုႏွစ္တခု မကေတာ့။
ေနာက္တခ်က္ကလည္း လတ္တေလာ အျဖစ္အပ်က္ကို ျပန္ၾကည့္ရင္ ၂ဝဝ၈ ခုႏွစ္အတြင္း နာဂစ္ မုန္တိုင္းဒဏ္ေၾကာင့္ လူတသိန္း ေလးေသာင္းနီးပါး ေသဆံုးခဲ့ၿပီး ရိွသမွ်၊ ပိုင္ဆိုင္သမွ် ပစၥည္းေတြ ဆံုရံႈးခဲ့ရတဲ့ လယ္သမားေတြ ျမစ္ဝ ကြ်န္းေပၚမွာ သန္းနဲ႔ခီ်ၿပီး ရိွေနတာပါ။ သူတို႔အတြက္ စစ္အစိုးရက ေလာက္ေလာက္လားလား ကူညီခဲ့ပါသလား။ ေမးရမယ့္ ေမးခြန္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ ႏိုင္ငံရပ္ျခား အစိုးရေတြနဲ႔ အဖဲြ႔အစည္းေတြက ကူညီပါမယ္လို႔ ေျပာလာတာကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ကူညီခြင့္ ေပးခဲ့ပါသလား။ စစ္အစိုးရရဲ႕ လက္ကတံုး၊ ေတာင္ေဝွးသဖြယ္ ျဖစ္ေနတဲ့ လူမႈအေျချပဳ အဖဲြ႔အစည္း အတုေတြ ျမစ္ဝကြ်န္းေပၚမွာ လမ္းသလား ေနၾကတာကိုေတာ့ ျမင္ေနရ၊ ၾကားေနရတယ္။
မ်ားမၾကာမီကလည္း ရန္ကုန္မွာ အေသးစား ၿပိဳင္ကားကြင္း ဖြင့္ပဲြလုပ္ပါတယ္တဲ့။ ၿပိဳင္ကား ေမာင္းေနရေအာင္ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ဓနက အဲသေလာက္ ပိုလံွ်ေနလို႔လားလို႔ ေမးစရာ ျဖစ္လာပါတယ္။ ေဂါက္သီးကြင္းသစ္ေတြ ဖြင့္လွစ္ၿပီး ေဂါက္သီး ႐ိုက္ေနတာကိုပဲ လြန္လွပါၿပီ။ အခုေတာ့ ၿပိဳင္ကားေမာင္းကြင္းတဲ့။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးၾကီးရဲ႕ ေျမး ၿပိဳင္ကားေရာဂါ အရူးထရာကေန ျဖစ္လာခဲ့တ့ဲ စနက္လို႔ ဆိုႏုိင္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္က စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြဟာ အာဏာမက္ျခင္းနဲ႔ မိုက္မဲျခင္းမွာ သူမတူေအာင္ ထူးခြ်န္သူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနရာတကာမွာလည္း ဝင္ပါတယ္။ ၾကည့္ပါလား၊ ျမန္မာ့တူရိယာေတြနဲ႔ အေနာက္တိုင္း တူရိယာေတြ တဲြဖက္တီးမႈတ္ျခင္း မျပဳရဆိုၿပီး အမိန္႔ ထုတ္လိုက္ေသးတယ္။ အႏုပညာကိစၥကို အႏုပညာသည္ ေတြပဲ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ဖန္တီးသီကံုးဖို႔ လိုပါတယ္။ အႏုပညာနဲ႔ သင္းတို႔ ဘာဆိုင္သလဲ။
ေငြ အကုန္တကာ့ အကုန္ဆံုး ကိစၥၾကီး ျပန္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ေနျပည္ေတာ္သစ္ၾကီး တည္ေဆာက္ခဲ့တာနဲ႔ ကာကြယ္ေရး အတြက္ ေျမေအာက္ လိႈဏ္ေခါင္းေတြ တူးေဖာ္ ေဆာက္လုပ္ေနတာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္သားေတြ အတြက္ ၿမိဳ႕ေတာ္ ေနာက္ထပ္ အသစ္တခု မလိုပါ။ အေမွာင္ထဲမွာ ဆင္းေနစရာ မလိုတဲ့အတြက္ လိႈဏ္ေခါင္းေတြ၊ ဥမင္ေတြလည္း မလိုပါ။ ႏိုင္ငံသားေတြ အတြက္ အလြန္ လိုအပ္ေနတာကေတာ့ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရးနဲ႔ လယ္ယာ စိုက္ပ်ဳိးေရးေတြ အတြက္ အကူအညီေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီက႑ေတြ အတြက္ ေငြကို မသံုးဘဲ တလဲြတြင္ ဆံပင္ေကာင္း ေနၾကတယ္။
ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြ ေရာဂါအထဆံုး ကိစၥကေတာ့ ႏ်ဴကလီးယား ဓာတ္ေပါင္းဖို တည္ေဆာက္ေရးပါ။ ျမန္မာျပည္မွာ ႏ်ဴကလီးယား စြမ္းအင္သံုးဖို႔ အေရးတၾကီး လိုေနသလားလို႔ ေစာေၾကာစရာ ရိွလာတယ္။ ျမန္မာျပည္က ထြက္ရိွေနတဲ့ သဘာဝ ဓာတ္ေငြ႔ဟာ တကယ္တမ္းဆိုရင္ ျပည္တြင္းမွာ စြမ္းအင္အျဖစ္ ျပည္သူေတြ သံုးစဲြဖို႔ လက္ဦးဆံုး အေရးၾကီးပါတယ္။ ပိုလံွ်တာကို ႏိုင္ငံျခား ထုတ္ေရာင္းတာ မေျပာလိုပါ။ ေနာက္ထပ္လည္း ကမ္းလြန္ပင္လယ္ျပင္ကေန သဘာဝဓာတ္ေငြ႔ေတြ ထပ္ၿပီး ထြက္ရိွပါဦးမယ္။ စြမ္းအင္အတြက္ ျမန္မာျပည္သားေတြ ပူစရာ မလိုပါ။ ဒါေပမဲ့ ကိုယ့္တိုင္းျပည္ကေန သဘာဝအရင္းအျမစ္ကို ႏိုင္ငံသားေတြ သံုးစဲြခြင့္ မရတာကေတာ့ အေတာ္ ရင္နာစရာ ေကာင္းပါတယ္။
ႏ်ဴကလီးယားေရာဂါ အရူးထတာေၾကာင့္ စစ္ဗိုလ္အမ်ားအျပားကို ႐ုရွားဆီ ပညာသင္လႊတ္တယ္။ ေငြအေျမာက္အျမား သံုးစဲြရတယ္။ ႏ်ဴကလီးယား ဓာတ္ေပါင္းဖိုအတြက္ စတင္ျပင္ဆင္ေနတာလို႔လည္း ၾကားရတယ္။ အဲဒီစရိတ္္ေတြက တျပားႏွစ္ျပားနဲ႔ လုပ္လို႔ရတာမ်ဳိး မဟုတ္။ ေဒၚလာသန္းေပါင္း ရာနဲ႔၊ ေထာင္နဲ႔ ခ်ီၿပီး သံုးစဲြရမယ့္ ကိစၥမ်ဳိးေတြပါ။ ဒါေပမဲ့ တခိ်န္ထဲမွာပဲ ျပည္သူေတြကေတာ့ ပါးစပ္ေဟာင္းေလာင္းနဲ႔ ငတ္ေနရပါတယ္။ တိုင္းျပည္တျပည္ ဖံြ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ လုပ္တာကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြ ဘယ္လိုမ်ား နားလည္ေနသလဲ မသိ။
ေျမာက္ကိုရီးယားကို ၾကည့္ရင္ ျမင္ႏုိင္ပါတယ္။ ေျမာက္ကိုရီးယားဟာ အႏုျမဴထိပ္ဖူးတပ္ ဒံုးပံ်ေတြ ပစ္လႊတ္ႏုိင္တဲ့ အဆင့္မွာ ေရာက္ေနပါၿပီ။ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ လြတ္လပ္မႈဆိုတာက ေရျပင္မွာ အ႐ုပ္ေရးသလိုပါ။ ထားပါေတာ့။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီအစိုးရဟာ သူ႔ႏိုင္ငံသားေတြရဲ႕ က်န္းမာေရးနဲ႔ စားဝတ္ေနေရးကို ေျပလည္ေအာင္ မေျဖရွင္းႏုိင္ေသး။
ကေလးငယ္အမ်ားစု ပါဝင္တဲ့ အငတ္ေဘးနဲ႔ ေသဆံုးခဲ့သူ ေျမာက္ကိုရီးယား ႏိုင္ငံသားေတြ သန္းနဲ႔ခ်ီၿပီး ရိွခဲ့တာကို က်ေနာ္တို႔ မေမ့သင့္။ ႐ိုး႐ိုးနဲ႔ လြယ္လြယ္ေျပာရရင္ အႏုျမဴထိပ္ဖူးတပ္ ဒံုးက်ည္ဟာ ကိုက္စားလို႔ မရပါ။ အႏုျမဴထိပ္ဖူးတပ္ ဒံုးက်ည္ အလံုးတေထာင္ ပိုင္ၿပီး တိုင္းသူျပည္သားေတြက ငတ္ေနတယ္၊ မဲြေနတယ္၊ ပညာမတတ္၊ ႏိုင္ငံတကာအလယ္မွာလည္း မဝင္ဆန္႔လို႔ ဆိုပါရင္ ေရရွည္မွာ ေကာင္းက်ဳိးထက္ ဆိုးက်ဳိးကိုပဲ သယ္ေဆာင္လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
တဖက္မွာလည္း စစ္အစိုးရကို ဖားေနသူေတြက ေျပာေနတာေတြ ၾကားေနရပါတယ္။ ၂ဝ၁ဝ ေရြးေကာက္ပဲြၿပီးလို႔ အခိ်န္အခါ တခုကို ေရာက္တာနဲ႔ တိုင္းျပည္ကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြ လက္ထဲကေန တစတစနဲ႔ ျပဳျပင္ယူသြားမယ္လို႔ ဆိုေနၾကတယ္။ ေျပာတဲ့အတိုင္း ျဖစ္ပါရင္ ပန္းကံုးစြပ္ၿပီး ခ်ီးက်ဴးပါမယ္။ ဒါေပမဲ့ စစ္တပ္အသာစီး ယူထားတဲ့ အစိုးရတခုေအာက္မွာ လူ႔အဖဲြ႔အစည္း တခုဟာ ဘယ္ေလာက္ ဖံြ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ႏုိင္သလဲ။ ဒီေမးခြန္းကိုေတာ့ အဲဒီလူေတြ ေျဖဖို႔ လိုပါတယ္။ ေနာက္က်မွ က်ေနာ္တို႔လည္း အတြက္ မွားသြားတယ္ဗ်ာ၊ ဒီဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြကို က်ေနာ္တို႔ နားခ်လို႔ ရလိမ့္မယ္လို႔ ထင္ခဲ့တာ၊ ဒီေလာက္ ေခါင္းမာလိမ့္မယ္လို႔ အစက မထင္ခဲ့ဘူးလို႔ ေတာင္းပန္ေပမယ့္ တကယ္တမ္း နစ္နာရမယ့္ သူေတြကေတာ့ အမ်ားစုျဖစ္တဲ့ ႏိုင္ငံသားေတြပဲ ျဖစ္တာကို မေမ့သင့္။ တံတားေအာက္က စီးသြားတဲ့ ေရေတြဟာ တံတားေအာက္ကို ျပန္လာေလ့ မရိွတာကို သတိခ်ပ္သင့္ပါတယ္။
ျပန္ေကာက္ရမယ္ဆိုရင္ ဖူဂီ်မိုရီဟာ ေရြးေကာက္ပဲြနဲ႔ တက္လာခဲ့တဲ့ ပီရူးႏိုင္ငံရဲ႕ သမၼတ ျဖစ္ပါတယ္။ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ျဖစ္ခဲ့ဖူးသူ မဟုတ္။ ဒါေပမဲ့ သူဟာလည္း အာဏာရွင္ ျဖစ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ လုပ္ခ်င္တာေတြ လုပ္ခဲ့တယ္။ တိုင္းသူျပည္သား မ်က္ႏွာကို မေထာက္ထားခဲ့။ ေရြးေကာက္ပဲြနဲ႔ တက္လာတိုင္း ဒီမိုကေရစီနဲ႔ လြတ္လပ္ျခင္းကို ျမတ္ႏုိးတဲ့ ေခါင္းေဆာင္လို႔ ေကာက္ခ်က္ခ်လို႔ မရပါ။ ေရြးေကာက္ပဲြကို ဘန္းျပၿပီး တက္လာသူဟာ တိုင္းသူျပည္သားေတြ အက်ဳိးကို ေဆာင္လိမ့္မယ္လို႔ ႐ူး႐ူးမိုက္မိုက္ မတြက္ခ်က္သင့္။
ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးအဆင္က ပီရူးထက္ ပိုဆိုးဖို႔ ရိွပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပဲြရိွမယ္လို႔ ဆိုေပမယ့္လည္း စစ္ဗိုလ္ေတြက ပါလီမန္မွာ ေအာ္တိုမက္တစ္ ၂၅ % ေနရာယူမယ္။ အေျခခံဥပေဒသစ္ကလည္း စစ္ဗိုလ္ေတြအတြက္ပဲ ေဖးမ ေပးထားတဲ့ ဥပေဒ ျဖစ္တယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္ဟာ ေခ်ာက္ထဲက်ေတာ့မယ့္ အေျခအေနမွာ ေရာက္ေနတယ္လို႔ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္က ႐ႈျမင္ရင္ လက္ရိွ အစိုးရလက္ထဲကေန ႏိုင္ငံေတာ္ အာဏာကို သိမ္းလို႔ရတယ္လို႔ ဆိုထားမွေတာ့ သူတို႔ဖို႔ခ်ည္းပဲေပါ့။
နိဂံုးခ်ဳပ္ရရင္ ၂ဝ၁ဝ မွာ ေရြးေကာက္ပဲြ က်င္းပျဖစ္လို႔ အစိုးရသစ္၊ ပါလီမန္သစ္ေတြ ရိွလာတဲ့တိုင္ အခြင့္အေရး မွန္သမွ်ကို စစ္တပ္နဲ႔ သူတို႔ေနာက္ၿမီးဆဲြေတြက ဖားလာလည္း သိမ္း၊ ငါးလာလည္း သိမ္း၊ အကုန္လံုး သူတို႔ အိတ္ထဲ ထည့္ေနသေရြ႔ တိုင္းျပည္ၾကီး ဖံြ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ လုပ္ႏုိင္မွာ မဟုတ္ (ဒါမွမဟုတ္) လုပ္လိမ့္မယ္ မဟုတ္လို႔ တင္ျပလိုရင္းသာ ျဖစ္ပါတယ္။
သက္ဆိုင္သူ အားလံုးကို ခဏခဏ အလိမ္မခံၾကရပါေစနဲ႔လို႔ သတိေပးလိုက္ရပါတယ္။
Ref: မဇၽၥိမ
Read More...
Collapse...
■ ေကအိုင္အိုအဖြဲ႔က မေနာပြဲကို လက္နက္ႏွင့္အတူ တက္ေရာက္ သတင္း
■ ကခ်င္ေက်ာင္းသားအဖြဲ႔ ျမစ္ႀကီးနားၿမိဳ႕မွာ စစ္အစိုးရဆန္႔က်င္ေရး စာျဖန္႔ သတင္း
■ (၅၀၀၀) က်ပ္တန္ ေငြအတုမ်ား ပဲခူးတြင္ ဖမ္းဆီးရမိ သတင္း
■ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ဗဟိုအလုပ္အမႈေဆာင္အဖြဲ႔ တိုးခ်ဲ႕ဖြဲ႔စည္းရန္ ျပင္ဆင္ သတင္း
■ ျမန္မာဒုကၡသည္ ဂ်ပန္ စတင္ လက္ခံေတာ့မည္ သတင္း
■ ေဂ်ာ္ဒန္ႏုိင္ငံရွိ ျမန္မာအလုပ္သမမ်ား စိုးရိမ္ဖြယ္ရာ အေျခအေနႏွင့္ ၾကံဳေနရ သတင္း
■ ေရပိုင္နက္ျပႆနာ ေစ့စပ္ေျဖရွင္းေရး ျမန္မာနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ သေဘာတူ သတင္း
■ ေဇာတိက သဘာဝဓာတ္ေငြ႔မ်ားကို ထိုင္းႏိုင္ငံ စြမ္းအင္ဝန္ႀကီးဌာနမွ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း (၁ဝဝဝ) ေက်ာ္ တန္ဖိုးရွိသည့္ နားလည္မႈစာခြၽန္လႊာခ်ဳပ္ဆိုၿပီး ဝယ္ယူမည္ဟုဆို သတင္း
■ အက်ဥ္းက်ရဲဘက္ (၄ဝဝ)ခန္႔ စစ္တပ္ရိကၡာ သယ္ေဆာင္ရန္ ေပၚတာအျဖစ္ အသုံးျပဳ သတင္း
■ ေႏြစပါး အတင္းစိုက္ခိုင္းၿပီး ဆည္ေရမေပးလို႔ အခက္ေတြ႔ သတင္း
■ ေနရာမေျပာင္းသည့္ ေစ်းသည္မ်ားကို ဒဏ္ေငြ႐ုိက္ သတင္း
■ လႊတ္ေတာ္ထဲကေန ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ခ်င္သူ (အင္တာဗ်ဴး)
■ နယ္စပ္လမ္းက ဝမ္းတထြာ - (၁ဝ) (အသံလႊင့္ေဆာင္းပါး)
Read More...
Collapse...
■ ဗိုလ္မႉး၀င္းႏိုင္ေက်ာ္တို႔ ေသဒဏ္ ဥပေဒနဲ႔ မကိုက္ညီ သတင္း
■ စစ္အစုိးရ ေရြးေကာက္ပဲြ ေအာက္တုိဘာလမွာ က်င္းပမယ့္ သတင္းထြက္ သတင္း
■ ျမန္မာေရြးေကာက္ပြဲအေျခအေန ကုလသမဂၢ ေစာင့္ၾကည့္မည္ သတင္း
■ ၀န္ထမ္းအားလံုး လစာအျပင္ ေန႔စားလုပ္ခေတြပါ တိုးေပး သတင္း
■ အျငင္းပြား ေရပိုင္နက္ကိစၥ ေဆြးေႏြး သတင္း
■ ကခ်င္ျပည္နယ္ေန႔ႏွင့္ မေနာပြဲ လံုျခံဳေရးတင္းက်ပ္ သတင္း
■ တုိင္းရင္းသားေပါင္းစုံ စုေဝးေတြ႔ဆုံေနၾကေသာ ျမစ္ႀကီးနားမွ ၂ဝ၁ဝ မေနာပဲြ သတင္း
■ စစ္တပ္မွ ေပၚတာေခၚရာတြင္ အမ်ဳိးသမီးမ်ားကို ပိုအသုံးျပဳလာ သတင္း
■ ရန္ကုန္တိုင္း လယ္သမားမ်ားကို လယ္သိမ္း႐ံုမက ၿခိမ္းေျခာက္ေန သတင္း
■ မႏၱေလးတုိင္း ယာဥ္ထိန္းရဲမ်ားက ဒဏ္႐ုိက္ၿပီး ေငြရွာေန သတင္း
■ အန္အယ္လ္ဒီက ဗဟိုအလုပ္အမႈေဆာင္မ်ား ထပ္တိုး သတင္း
■ တက္ႂကြသူမ်ား ေထာင္ဒဏ္ (၇၁) ႏွစ္အထိ အျမင့္ဆံုးက်ခံရ သတင္း
■ စစ္အစုိးရက ဆယ္သုံးလုံးေန႔ (၁၀၊ ၁၀၊ ၁၀) မွာ ေရြးေကာက္ပြဲလုပ္မည္ဟု သတင္းထြက္ သတင္း
■ အရပ္သားအစိုးရ ေပၚေပါက္သည္အထိ လႈပ္ရွားမည္ဟု အမ်ဳိးသားႏိုင္ငံေရးအင္အားစု ေျပာ သတင္း
■ ဟီလာရီကလင္တန္ အာရွခရီး ျမန္မာ့အေရး ေဆြးေႏြးဖို႔ရွိ သတင္း
■ ဒု-ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး ေမာင္ေအး နာဂစ္ေဒသ သြားမည္ သတင္း
■ ရန္ကုန္က ခြဲစိတ္ကုသလူနာ ေသဆုံးမႈျဖစ္ျပန္ၿပီ သတင္း
■ SNLD တင္ျပခ်က္အေပၚ စစ္အစုိးရ တုန္႔ျပန္မႈမရွိ သတင္း
■ ၀ တပ္ဖြဲ႔ကို စရဖအႀကီးအကဲႏွင့္အဖြဲ႔က စည္း႐ံုးေန သတင္း
■ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္အတြင္း ေကအဲန္ယူ ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမမ်ား၌ တိုက္ပြဲေပါင္း (၁၀၀၀) ေက်ာ္ ျဖစ္ပြားခဲ့ သတင္း
■ စကခ (၅) လက္ေအာက္ခံ တပ္ရင္း (၆) ရင္း ေရွ႕တန္းမွ ရခိုင္သို႔ ျပန္ေရာက္ သတင္း
■ ကခ်င္ျပည္နယ္ေန႔ အထိမ္းအမွတ္ပဲြေတာ္အတြင္း ေကအိုင္အိုအား ယူနီေဖာင္း ဝတ္ခြင့္မျပဳ သတင္း
■ ရဲေထာက္လွမ္းေရးက NLD အမတ္ ေဆြမ်ိဳးမ်ားကို ဓာတ္ပံု႐ိုက္ သတင္း
■ ျမန္မာ့အလင္းသတင္းစာ အေရာင္ျဖင့္ ထုတ္ေတာ့မည္ သတင္း
■ လႈိင္သာယာ စက္မႈဇုန္တြင္ အလုပ္သမားမ်ား ဆႏၵျပ သတင္း
■ ေဂ်ာ္ဒန္ႏိုင္ငံ၌ ပါး႐ိုက္ခံရမႈေၾကာင့္ ပဋိပကၡျဖစ္ၿပီး ျမန္မာအလုပ္သမမ်ား ဆႏၵျပ သတင္း
■ ယစ္ပူေဇာ္မည္ ဆုိေသာေၾကာင့္ ျမန္မာအလုပ္သမားတုိ႔ အလုပ္ မဆင္းရဲ သတင္း
■ မေလးရွားေရာက္ ျမန္မာမ်ားကို ေဒသခံရဲမ်ားက အခါအားေလ်ာ္စြာ ေငြညႇစ္ သတင္း
■ MiG တိုက္ေလယာဥ္မ်ားအတြက္ ေပးလိုက္ရေသာ အရင္းအႏွီး (ေဆာင္းပါး)
■ ဥပါယ္ (ေဆာင္းပါး)
■ ေမေမ့ တရားခြင္ (ေဆာင္းပါး)
Read More...
Collapse...
ခင္မမမ်ဳိး
Friday, January 08, 2010
ကမၻာတဝွမ္းမွာ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြ အမ်ားအျပား ေပၚေပါက္ခဲ့ပါတယ္။ ေအာင္ျမင္သြားတဲ့ လႈပ္ရွားမႈေတြ ရွိသလို မေအာင္ျမင္ေသးပဲ ႏိုင္ငံေရး အက်ပ္အတည္းဆိုက္မႈ ျပႆနာနဲ႔ ၾကံဳေတြ႔ေနရတဲ့ လႈပ္ရွားမႈေတြလဲ အမ်ားႀကီးပါပဲ။ ေအာင္ျမင္တဲ့ လႈပ္ရွားမႈေတြဆီကေန လိုက္နာက်င့္သံုးဖြယ္ရာ သင္ခန္းစာေတြ ရရွိႏိုင္သလို၊ မေအာင္ျမင္ေသးတဲ့ လႈပ္ရွားမႈေတြဆီကေနလဲ ေရွာင္ ရွားသတိထားဖြယ္ရာ သင္ခန္းစာေတြ ရရွိႏိုင္ပါတယ္။ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ လႈပ္ရွားမႈအဆင့္ဆင့္ကို စနစ္တ က် အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈ၊ တိက်တဲ့ တိုက္ပြဲဝင္ပန္းတိုင္ သတ္မွတ္ႏိုင္မႈနဲ႔ လႈပ္ရွားမႈ အဂါၤရပ္ေတြ ျပည့္ဝေစေရးက အေရးႀကီးပါ တယ္။
လႈပ္ရွားမႈ အဆင့္ဆင့္
အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ သမဂၢေတြ၊ အသင္းအဖြဲ႔ေတြ ေဖာ္ေဆာင္ေရးကို ပထမအဆင့္၊ ကြန္ယက္ခ်ိတ္ဆက္ၿပီး တပ္ေပါင္းစုသဏၭာန္ခ်ိတ္ဆက္ေရးက ဒုတိယအဆင့္၊ က်စ္လ်စ္ ခိုင္မာေအာင္ တည္ေဆာက္ေရးက တတိယအဆင့္၊ အေျခအေနနဲ႔ အခ်ိန္ကာလေပၚ မူတည္ၿပီး ခ်ိန္ကိုက္လႈပ္ရွားမႈက စတုတၳအဆင့္ စၿပီး အဆင့္ဆင့္ လႈပ္ရွားအေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္တဲ့ လႈပ္ရွား မႈေတြက ပိုၿပီး ေအာင္ျမင္တတ္ေလ့ရွိတယ္လို႔ ႏိုင္ငံေရး ပညာရွင္မ်ားက ေလ့လာေဖာ္ျပခဲ့ၾကပါတယ္။
ပထမအဆင့္ျဖစ္တဲ့ အသင္းအဖြဲ႔ေတြ၊ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး အုပ္စုေတြ ေဖာ္ေဆာင္ေရးမွာလဲ ေပ်ာက္က်ားတိုက္ပြဲေဖာ္ေဆာင္ေရး အုပ္စုငယ္ေလးေတြကို သီးျခားစီ ဖြဲ႔စည္းထားသင့္ပါတယ္။ ဒုတိယအဆင့္ကို တက္လွမ္းၿပီး တပ္ေပါင္းစုထဲမွာ ပါဝင္လာရမယ့္ အုပ္စု ေတြကို ေပ်ာက္က်ားတိုက္ပြဲ ေဖာ္ေဆာင္ေရးမွာ တာဝန္ေပးမိရင္ တပ္ကၽြံသြားတတ္ပါတယ္။ သတင္းလံုျခံဳေရးကို ထိခိုက္မႈ ရွိလာႏိုင္ တာေၾကာင့္ တပ္ေပါင္းစုသဏၭာန္ ခ်ိတ္ဆက္ေရးမွာ အခက္အခဲ ျဖစ္ေစတတ္ပါတယ္။ တပ္ေပါင္းစု သဏၭာန္ခ်ိတ္ဆက္ေရးမွာလဲ သ တင္းလံုျခံဳမႈရွိေရးနဲ႔ လွ်ဳိ႕ဝွက္ေရးက အဓိကအေရးႀကီး ပါတယ္။ ဒီႏွစ္ခ်က္ကို မထိန္းႏိိုင္ရင္ တတိယအဆင့္ျဖစ္တဲ့ က်စ္လ်စ္ခိုင္မာ ေအာင္ စည္း႐ံုးေရးနဲ႔ တည္ေဆာက္ေရးကို ထိခိုက္ေစႏိုင္ပါတယ္။
တတိယအဆင့္မွာ ဟာကြက္ေတြ၊ လိုအပ္ခ်က္ေတြ ရွိေနရင္လဲ စတုတၳအဆင့္ကို တက္လွမ္းႏိုင္ခဲ့ရင္ေတာင္မွ မေအာင္ျမင္တဲ့အခါ ႏိုင္ငံေရး ခါးဆက္ျပတ္သြားတတ္ပါတယ္။ တတိယအဆင့္ကို ျပန္ဆင္းၿပီး ေနာက္တႀကိမ္ ထိုးစစ္ကို ျပန္မေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ပဲ ပထမ အ ဆင့္ကေန ျပန္စရတာေၾကာင့္ အခ်ိန္ေႏွာင့္ေႏွးသြားပါတယ္။ စဥ္ဆက္မျပတ္ လႈပ္ရွားမႈကို မေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ေတာ့တာေၾကာင့္ လူထုရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး ေရခ်ိန္ ျပန္က်သြားတတ္ပါတယ္။ ရန္သူ စစ္အာဏာရွင္ေတြဘက္က ထိုးစစ္၊ ခံစစ္ ဆင္ဖို႔ အခ်ိန္ေတြ ပိုရသြားပါတယ္။ ေနာက္တႀကိမ္ ထပ္ၿပီး လူထုရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး ေရခ်ိန္နဲ႔ ခ်ိန္ကိုက္လႈပ္ရွားဖို႔ ျပန္ေစာင့္ရတဲ့အတြက္ အခ်ိန္ေတြ ပိုၾကာသြားတတ္ပါတယ္။
တိုက္ပြဲဝင္ ပန္းတိုင္သတ္မွတ္ခ်က္
တိုက္ပြဲဝင္ ရည္မွန္းခ်က္ပန္းတိုင္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈကို အေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြမွာ အယူအဆက ႏွစ္မ်ဳိးကြဲျပားပါတယ္။ တခ်ဳိ႕ အဖြဲ႔အစည္းေတြက အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရးလႈပ္ရွားမႈေတြဟာ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ကို ျဖဳတ္ခ်ၿပီး၊ ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးအတြက္ အာဏာရွင္ေတြဘက္က ညႇိႏႈိင္းလာေအာင္ တြန္းအားေပးတာလို႔ ယူဆၾကပါ တယ္။ တခ်ဳိ႕အဖြဲ႔အစည္းေတြကက်ေတာ့ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြဟာ စစ္အာဏာရွင္ေတြရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ယႏၱရားကို ရပ္တန္႔ေစၿပီး၊ ၾကားျဖတ္အစိုးရ အေနနဲ႔ အာဏာလႊဲေျပာင္း ရယူၿပီးမွ ညႇိႏႈိင္းေဆြးေႏြးပြဲေတြ ျပဳလုပ္တာလို႔ ယူဆၾကပါတယ္။ ဒီယူ ဆ ခ်က္ ႏွစ္မ်ဳိးမွာ ပထမအယူအဆနဲ႔ ေအာင္ျမင္သြားတဲ့ ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းမႈေတြလဲ ရွိသလို၊ ဒုတိယအယူအဆနဲ႔ ေအာင္ျမင္ သြားတဲ့ ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းမႈေတြလဲ ရွိပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ အယူအဆ ႏွစ္မ်ဳိးလံုးမွာ အားနည္းခ်က္ေတြ ရွိပါတယ္။
ပထမအယူအဆမွာ အာဏာရွင္ဘက္ကေန ေဆြးေႏြးပြဲလုပ္မေယာင္ ဟန္ျပျပ၊ အင္အားကို ျပန္စုစည္းယူၿပီးမွ အာဏာရွင္ အုပ္ခ်ဳပ္ ေရး ယႏၱရားကို အသက္ျပန္သြင္းသြားႏိုင္တဲ့ အားနည္းခ်က္ ရွိပါတယ္။ အဲဒီအေျခအေနမ်ဳိးျဖစ္လာခဲ့ရင္ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားသူေတြဘက္က ေဆြးေႏြးပြဲျဖစ္လာမလားလို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေစာင့္စားေနၾကရင္းနဲ႔ အခ်ိန္ေတြၾကာလာၿပီး လႈပ္ရွားမႈအရွိန္ ျပဳတ္က် သြားပါတယ္။
ဒုတိယ အယူအဆမွာက်ေတာ့ ျပင္ဆင္မႈအားနည္းခ်က္ေတြ ရွိတာေၾကာင့္ ေအာင္ျမင္မႈမရတာမ်ဳိးေတြ ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံမွာ အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္ေရးယႏၱရား အသက္ဝင္မႈဟာ အေရးႀကီးပါတယ္။ ယႏၱရားတခုကို ရပ္စဲၿပီးတဲ့အခါ ေနာက္ထပ္ယႏၱရားတခုက အခ်ိန္မ ဆိုင္းပဲ အသက္ဝင္လာရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ မဟုတ္ရင္ အာဏာရွင္စနစ္ အသက္ျပန္ဝင္လာဖို႔ လမ္းဖြင့္ေပးလိုက္သလို ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ သို႔ေပမယ့္ လူေတြဆိုတာက လူအမ်ဳိးမ်ဳိး၊ စိတ္အေထြေထြရွိပါတယ္။ မင္းသားႀကီးလုပ္ခ်င္သူေတြ၊ မလုပ္ရလို႔ ပတ္မႀကီး ထိုးေဖာက္ ခ်င္သူေတြ၊ အေရးေပၚအေျခအေနက်မွ ေတြေဝေနသူေတြ၊ အတိတ္က နာက်ည္းခ်က္ေတြျပန္ေဖာ္ၿပီး ရန္ျဖစ္ျငင္းခံုေနခ်င္သူေတြက ႏိုင္ငံေရး အေျခအေန ေျပာင္းလဲမႈ ကာလေတြမွာ ထြက္ေပၚလာတတ္ပါတယ္။
ပမာဆိုရရင္ ရြာထဲကို က်ားဆိုးဝင္လာတဲ့အခါ တခ်ဳိ႕က က်ားဆိုးကို သူႏွိမ္နင္းလိုက္တယ္ဆိုတာ နာမည္ႀကီးခ်င္လို႔ သူမ်ားေတြကို ႏွိမ္နင္းမွာကို ေရွ႕ကေန ပိတ္ပင္တားဆီးမႈေတြ လုပ္တာမ်ဳိး၊ တခ်ဳိ႕က်ေတာ့လဲ ကိုယ့္ကို ရြာရဲ႕ သူရဲေကာင္းလို႔ သတ္မွတ္ခံထားရတာ မို႔ သူရဲေကာင္းဂုဏ္ကို ကိုင္တြယ္ၿပီး သူပဲ ႏွိမ္နင္းမယ္လို႔ ေရွ႕ကေန ဆိုတာမ်ဳိး၊ တခ်ဳိ႕က က်ေတာ့လဲ ဓားနဲ႔ခုတ္ရင္ေကာင္းမလား၊ လွံ နဲ႔ ထိုးသတ္ရင္ ေကာင္းမလားဆိုတာ အရင္ ညႇိႏႈိင္းေဆြးေႏြးၾကရေအာင္လို႔ ဆိုေနတာမ်ဳိး ျဖစ္ေနတာနဲ႔ တူပါတယ္။ ဘယ္သူသတ္ သတ္၊ မသတ္သတ္ က်ားဆိုးႀကီး ေသသြားဖို႔က အေရးႀကီးပါတယ္။ ဘယ္သူေခ်ာက္ေခ်ာက္၊ မေခ်ာက္ေခ်ာက္ က်ားဆိုးႀကီး ေၾကာက္ၿပီး ေျပးဖို႔က အေရးႀကီးပါတယ္။ မဟုတ္ရင္ က်ားဆိုးက လူေတြကို ကိုက္သတ္သြားတာပဲ အဖတ္တင္ က်န္ခဲ့ပါလိမ့္မယ္။
ႏိုင္ငံေရးအကူးအေျပာင္း ကာလတခုမွာ ဒီလို အေရးမပါတဲ့ ကိစၥေတြနဲ႔ အခ်ိန္မကုန္ဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ ၾကားျဖတ္အစိုးရတခု လို အပ္ခ်က္အရေပၚထြက္လာခဲ့ရင္လဲ ဒီၾကားျဖတ္အစိုးရဟာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးယႏၱရားကို ယာယီဝင္ေရာက္ထိန္းသိမ္းမႈ ဆိုတာကို သေဘာ ေပါက္ေနဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ လိုအပ္တဲ့ ပံ့ပိုးမႈေတြ ျပဳလုပ္ၿပီး ဝန္းရံဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ၾကားျဖတ္အစိုးရကာလအတြက္ လိုအပ္မယ့္ လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြကို ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားဖို႔လဲ လိုအပ္ပါတယ္။ တိုက္ပြဲအတြက္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ တည္ေဆာက္ေရးဆိုတာမွာ လူထုတိုက္ပြဲတြင္းကာလအတြက္ ျပင္ဆင္မႈေတြသာမက၊ ၾကားျဖတ္အစိုးရ ကာလအတြက္ လိုအပ္မယ့္ လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြမွာ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ တည္ေဆာက္ေရးေတြပါ ျပဳလုပ္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအခ်က္ေတြမွာ အားနည္းခ်က္ရွိရင္ လူထုတိုက္ပြဲထြက္ေပၚလာ ၿပီးမွ အရွိန္ေသၿပီး ေရွ႕ဆက္မတိုးႏိုင္ပဲ ျဖစ္သြားတတ္ပါတယ္။
အမွန္တကယ္ လူထုတိုက္ပြဲေတြ ထြက္ေပၚလာတဲ့အခါမွာ ပထမအယူအဆျဖစ္တဲ့ ဒိုင္ယာေလာ့ခ္ ေဆြးေႏြးပြဲေတြအတြက္ တြန္းအား ေပးသလို ျဖစ္သြားမလား၊ အာဏာရွင္ယႏၱရားၿပိဳက်တဲ့အထိ တိုက္ပြဲဝင္ၿပီး ၾကားျဖတ္အစိုးရအထိ တက္လွမ္းသြားမလား ဆိုတာက ေတာ့ တဘက္ရန္သူ စစ္အာဏာရွင္ေတြအေပၚမွာ ဘယ္ေလာက္အထိ ယံုၾကည္မႈ ေပးမွာလဲ ဆိုတာေပၚမွာပဲ မူတည္ပါလိမ့္မယ္။ အာဏာရွင္ေတြရဲ႕ စိတ္ေနသေဘာထားေတြ၊ ကမၻာ့ႏိုင္ငံေရးအေျခအေန အခင္းအက်င္းေတြ၊ လူထုရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး ေရခ်ိန္ အတက္အ က်ေတြ၊ ေရရွည္ေတာင့္ခံႏိုင္မႈ စတာေတြကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ အခ်ိန္အခါနဲ႔ ကိုက္ညီၿပီး လက္ေတြ႔က်တဲ့ ဆံုး ျဖတ္ခ်က္ကို ခ်မွတ္ႏိုင္ဖို႔ လိုအပ္ပါလိမ့္မယ္။ သို႔ေပမယ့္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္မႈကေတာ့ ရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္ ႏွစ္မ်ဳိးလံုးအတြက္ ျပင္ ဆင္ထားသင့္ၿပီး၊ အယူအဆမတူတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ငါ့အယူအဆ ေကာင္းတယ္၊ သူ႔အယူအဆေကာင္းတယ္လို႔ မ်က္စိမွတ္ ဇြတ္ မျငင္းပဲ ညႇိယူႏိုင္ဖို႔ အေရးႀကီးဆံုးပါပဲ။ ငါ့စကားႏြားရဆိုၿပီး စြတ္ျငင္းေနရင္ေတာ့ ဘာအက်ဳိးေက်းဇူးမွ မရွိပဲ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ သက္ ဆိုးရွည္ေရးကို အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေပးလိုက္သလိုပဲ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။
ဒိုင္ယာေလာ့တကယ္ ျဖစ္သြားႏိုင္တဲ့ အေျခအေန၊ အခ်ိန္အခါမွာ ၾကားျဖတ္အစိုးရဖြဲ႔ေရးကိုပဲ အားသန္ေနရင္လဲ ယံုၾကည္မႈ တည္ ေဆာက္ေရး ပ်က္တတ္ပါတယ္။ ၾကားျဖတ္အစိုးရဖြဲ႔ၿပီး လုပ္ရမယ့္ အခ်ိန္မွာ ရန္သူအေယာင္ျပတဲ့ ေရႊသမင္ ဒိုင္ယာေလာ့ခ္ေနာက္ အ လိုက္မွားျပန္လာရင္ ဒႆဂီရိဘီလူးလက္ထဲ မယ္သီတာေရာက္ကိန္းကို ဆိုက္ပါလိမ့္မယ္။ အေျခအေနရဲ႕ ေတာင္းဆိုမႈကို ခ်ိန္ကိုက္ လႈပ္ရွားႏိုင္မႈက အေရးႀကီးဆံုးပါ။
အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရးလႈပ္ရွားမႈ အဂၤါရပ္မ်ား
အာဏာရွင္ေတြဟာ လူထုလႈပ္ရွားမႈေတြကို အလြန္ေၾကာက္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လဲ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းအတြင္းမွာ လူေတြ စုေဝးလို႔ မရ ေအာင္ နည္းမ်ဳိးစံုနဲ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္တတ္ေလ့ ရွိပါတယ္။ ေက်ာင္းသားေတြ စုေဝးလို႔ မရေအာင္၊ လူငယ္ေတြ စုေဝးလို႔ မရ ေအာင္၊ လူထုနဲ႔ ႏိုင္ငံေရး ဆက္စပ္လို႔ မရေအာင္ နည္းမ်ဳိးစံုနဲ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေလ့ ရွိၾကပါတယ္။ ရွိေနၿပီးသား အဖြဲ႔အစည္း၊ အသင္းအပင္းေတြကို ေရရွည္ရပ္တည္လို႔ မရေအာင္၊ အဖြဲ႔အစည္းသစ္ေတြ မေပၚထြက္လာေအာင္ ဘက္ေပါင္းစံုကေန ႏွိပ္ကြပ္တား ဆီးမႈေတြ ျပဳလုပ္ေလ့ ရွိပါတယ္။
ဒီလို အေျခအေနမ်ဳိးေတြမွာ အဖြဲ႔အစည္းအသင္းအဖြဲ႔ေတြကို ပံုသ႑ာန္အမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ေပၚထြက္ႏိုင္ေအာင္ ေျမေအာက္လႈပ္ရွားမႈ သဏၭာန္နဲ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ အဲဒီအဖြဲ႔ေတြထဲမွာ ေရရွည္ျမႇဳပ္ႏွံၿပီး အခ်ိန္အခါကို ေစာင့္ခိုင္းတဲ့ အဖြဲ႔ေတြ၊ ေလ့ လာေရးအုပ္စုေတြရွိဖို႔ လိုသလို ေျပာက္က်ားလႈပ္ရွားတဲ့ အဖြဲ႔ငယ္ေလးေတြလဲ ရွိေနဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေရရွည္ျမႇဳပ္ႏွံေရး အုပ္စုေတြ၊ ေလ့လာေရးအုပ္စုေတြနဲ႔ လႈပ္ရွားေရး အဖြဲ႔ေတြကို လိုင္းမပူးသြားေစဖို႔ အထူးသတိထားရပါမယ္။ ေပ်ာက္က်ားလႈပ္ရွားမႈ ေတြ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရာမွာလဲ လံုျခံဳေရးသာ ပထမ၊ လံုျခံဳေရးသာ ဒုတိယ၊ လံုျခံဳေရးသာ တတိယ ဆိုတာကို သတိေပးထားၿပီး မွ တိုက္ပြဲေဖာ္သင့္ပါတယ္။
အာဏာရွင္ေတြဟာ ျပည္သူလူထုကို အေၾကာက္တရားနဲ႔ ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနခ်ိန္မွာ ဆန္႔က်င္ေရး ေပ်ာက္က်ားလႈပ္ရွားမႈေတြ ဟို တစ၊ ဒီတစ ေပၚထြက္ေနမႈဟာ အဆံုးသတ္ေအာင္ပြဲကို ရရွိေစတာ မဟုတ္ေပမယ့္ အာဏာရွင္ေတြရဲ႕ အလံုးစံုဖိႏွိပ္မႈဟာ အရာမ ေရာက္ပဲ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူေတြကေတာ့ ေပၚထြက္ေနဆဲပဲဆိုတာကို လူထုကို တပ္လွန္႔ေပးလိုက္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အာဏာရွင္ ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈမွာ စဥ္ဆက္မျပတ္ ေပ်ာက္က်ားတိုက္ပြဲမ်ား ေပၚထြက္ေနျခင္းဟာ အဂၤါရပ္ တခုပါ။
ဒုတိယအဂၤါရပ္တခုကေတာ့ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြရဲ႕ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်နဲ႔ သေဘာသဘာဝ ျဖစ္ပါတယ္။ အစုအဖြဲ႔၊ အသင္း အပင္းေတြ ဖြဲ႔စည္းတဲ့အဆင့္၊ ခ်ိတ္ဆက္လႈပ္ရွားမႈ အဆင့္၊ က်စ္လ်စ္ေအာင္ တည္ေဆာက္ေရး အဆင့္ေတြကို အဆင့္ဆင့္ ေဖာ္ ေဆာင္ၿပီး တိုက္ပြဲဝင္အဆင့္ကို စတင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့အခ်ိန္မွာ တည္ေဆာက္ထားတဲ့ အင္အားစုအားလံုးကို ထုတ္ႏႈတ္ သံုးဖို႔ မလိုအပ္ပါဘူး။ တိုက္ပြဲဝင္စစ္ေၾကာင္း၊ အကူစစ္ေၾကာင္း၊ ေျခကုပ္ယူၿပီး အင္အားျပန္ျဖည့္ရမယ့္ စစ္ေၾကာင္းေတြကို ခြဲထားဖို႔ လို အပ္ပါတယ္။ ပထမဦးဆံုး လူထုလႈပ္ရွားမႈ တိုက္ပြဲမွာ အလံုးစံု ေခ်မႈန္းမခံရေအာင္ သတိထားရပါမယ္။ ပြဲဦးထြက္ လႈပ္ရွားမႈ တခု တည္းနဲ႔ အာဏာရွင္စနစ္ကို ခ်က္ခ်င္း မျဖဳတ္ခ်ႏိုင္ပါဘူး။ ေရရွည္ေတာင့္ခံႏိုင္ဖို႔အတြက္ အလွည့္က် တာဝန္ယူစနစ္ေတြ ရွိဖို႔ လိုအပ္ ပါတယ္။
အာဏာရွင္စနစ္ကို ျဖဳတ္ခ်ၿပီး၊ ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းမႈ ျဖစ္လာႏိုင္ဖို႔မွာ ႏိုင္ငံေရးဦးေဆာင္မႈနဲ႔ စည္း႐ံုးလႈပ္ရွားႏိုင္မႈက အေရး ႀကီးဆံုးပါ။ ႏိုင္ငံေရးဦးေဆာင္မႈဟာ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ဘယ္ေလာက္အထိ ေအာင္ျမင္မႈရႏိုင္မလဲ ဆိုတာကေတာ့ လႈပ္ရွားမႈ အေကာင္အ ထည္ေဖာ္တဲ့ အခါေတြမွာတုန္းက ခ်ိတ္ဆက္မႈကြန္ယက္ကို ဘယ္ေလာက္အထိ နက္နက္နဲနဲ ေဖာ္ေဆာင္ထားတယ္ ဆိုတာေပၚမွာ မူတည္ပါတယ္။ ပြဲဦးထြက္ လႈပ္ရွားမႈ စတင္ၿပီးတာနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးဦးေဆာင္မႈတရပ္ ထြက္ေပၚလာဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ အာဏာရွင္ကို ဆန္႔ က်င္တဲ့ အင္အားစုေတြအားလံုး လမ္းေၾကာင္းတခုေပၚမွာ လာၿပီးဆံုႏိုင္ေစဖို႔ ႀကိဳးပမ္းမႈက အေရးႀကီးပါတယ္။ လူထုနဲ႔ ဆက္ဆံလႈပ္ ရွားေနတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြ ေရွ႕မွာရွိေနဖို႔ လိုအပ္သလို ေနာက္ကြယ္ကေန အင္အားစုေတြအားလံုး လမ္းေၾကာင္းတခုေပၚ လာဆံု ေစဖို႔ ႀကိဳးပမ္းေနတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြလဲ ရွိရပါမယ္။
ဒီေနရာမွာ အင္အားစုေတြအၾကားက ၾကားခံ ဆက္သြယ္ေရး တာဝန္ယူရသူေတြရဲ႕ က႑ဟာ အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒီလိုဆက္သြယ္ ေရး တာဝန္ယူမယ့္ သူေတြကို ေပ်ာက္က်ားတိုက္ပြဲေတြ၊ ပြဲဦးထြက္ လူထု တိုက္ပြဲေတြမွာ ဘာတာဝန္မွ မေပးသင့္ပါဘူး။ ရန္သူက လံုးဝ မသိထားတဲ့ လူေတြ ျဖစ္သင့္ပါတယ္။ ကြင္းဆက္ကို ရန္သူက သိေနရင္ ကြင္းဆက္ျဖတ္ဖို႔ လြယ္ပါတယ္။ ဒီအခ်က္ကို အထူး ဂ႐ုစိုက္သင့္ပါတယ္။ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လူထုတိုက္ပြဲေတြမွာ မိုက္႐ူးရဲဆန္တာေတြ၊ စိတ္ခံစားမႈကို ဦးစားေပးဆံုးျဖတ္တာေတြ ကိုလဲ အထူးေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္။
တတိယအဂၤါရပ္တခုကေတာ့ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရးလႈပ္ရွားမႈေတြမွာ တိက်ျပတ္သားတဲ့ ႏိုင္ငံေရး ေႂကြးေၾကာ္သံ ရွိဖို႔ပဲ ျဖစ္ပါ တယ္။ ဥပမာ- ဒီမိုကေရစီ ရရွိေရး ဆို႐ံုနဲ႔ မၿပီးပါ။ စစ္အစိုးရ ျပဳတ္က်ေရး၊ ၾကားျဖတ္အစိုးရ ေပၚေပါက္ေရး စသျဖင့္ တိက်တဲ့ ႏိုင္ငံေရး ေႂကြးေၾကာ္သံ ရွိဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ လူထုတိုက္ပြဲႀကီး ေရခ်ိန္တက္ေနတုန္းမွာ ႏိုင္ငံေရး အင္အားစုေတြအၾကားက ေႂကြးေၾကာ္သံေတြ မညီရင္ အခက္အခဲေတြ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ လူထုတရပ္လံုး ပါဝင္ေနတဲ့ ေတာ္လွန္ေရးတိုက္ပြဲႀကီး မၿပီးခင္ကာလမွာ အင္အားစုေတြ အၾကား ၿပဳိကြဲေစႏိုင္တဲ့ ကိစၥေရးရာေတြကို အာ႐ံုစိုက္ေဖာ္ေဆာင္မႈ မလုပ္မိေစဖို႔ကလဲ အေရးႀကီးပါေသးတယ္။ တအိမ္လံုးကို ဓားျပ ဝင္စီးၿပီး၊ ႀကိဳးတုပ္ အငတ္ထားေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ တ႐ုတ္စာ စားခ်င္တယ္၊ ကုလားစာ စားခ်င္တယ္၊ ျပင္သစ္စာ စားခ်င္တယ္၊ ဘိုစာ စားခ်င္တယ္ေျပာၿပီး ရန္ျဖစ္ေနလို႔လဲ ဘာမွ မထူးပါ။ ငတ္ၿပီး ေသမွာက ေသမွာပါပဲ။ ငတ္ၿပီး မေသခ်င္ရင္ ပထမဆံုး ဓားျပကို ေမာင္း ထုတ္ရပါမယ္။ ၿပီးမွ ဘယ္လိုအစာ စားမယ္ဆိုတာ ညႇိႏႈိင္းသင့္ပါတယ္။
ေနာက္ဆံုးတခ်က္ကေတာ့ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈဆိုတာမွာ ရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္ ရွိရပါမယ္။ တတိုင္းျပည္လံုးက လူ ေတြ လမ္းမေပၚ ထြက္လာ႐ံုနဲ႔လဲ ၿပီးတာ မဟုတ္ပါ။ အာဏာရွင္ေတြ တေယာက္ၿပီးတေယာက္ ႏႈတ္ထြက္ၿပီး နာမည္ေျပာင္းသြား ႐ံု နဲ႔လဲ ေအာင္ျမင္တယ္ မဆိုႏိုင္ပါ။ အာဏာရွင္ေတြဘက္မွာ ယံုၾကည္ဖြယ္ရာ တစံုတရာမွ မရွိဘူးဆိုရင္ အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္ေရးယႏၱရားကို ၿဖိဳခ်ၿပီး ၾကားျဖတ္အစိုးရနဲ႔ အစားထိုးရပါမယ္။ ဒီလိုၾကားျဖတ္အစိုးရမွာ အတိုက္အခံနဲ႔ အာဏာရွင္ဘက္ကေန လူထုနဲ႔ ပူးေပါင္းလာတဲ့ ေခါင္းေဆာင္တခ်ဳိ႕ ပူးတြဲပါဝင္ရင္ ႏိုင္ငံေရးတည္ၿငိမ္မႈကို အျမန္ဆံုး ျပန္ၿပီး ေဆာင္က်ဥ္းေပးႏိုင္ပါတယ္။ ဒီအတြက္ ႀကိဳတင္ လမ္းခင္း ေပးထားမႈေတြ လိုပါတယ္။ ဒီလိုလမ္းခင္းမႈေတြမွာလဲ လွ်ဳိ႕ဝွက္မႈက အေရးႀကီးပါတယ္။ အခ်ိန္မတန္ခင္မွာ သတင္းထုတ္လိုက္ရင္ ေကာင္းက်ဳိးထက္ ဆိုးက်ဳိးက ပိုမ်ားေစႏိုင္ပါတယ္။
ဒီလိုမဟုတ္ပဲ လူထုတိုက္ပြဲေတြ ေဖာ္ေဆာင္ၿပီးမွ အဆံုုးသတ္မွာ လူထုေခါင္းေဆာင္နဲ႔ အာဏာရွင္ေတြ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈကို ဦးတည္ သြားေစလိုတဲ့ ပန္းတိုင္ဆိုရင္ေတာ့ ေတာ္လွန္ေရးသမားေတြဘက္မွာ အမွန္တကယ္ ဖိအားေပးႏိုင္မယ့္ ႏိုင္ငံတကာ ကူညီပံ့ပိုးမႈ လို အပ္ပါတယ္။ မထိေရာက္တဲ့ ေယာင္ျပ ဖိအားကို ဆိုလိုတာ မဟုတ္ပါဘူး။ အာဏာရွင္ေတြဘက္က အမွန္တကယ္ ကမ္းလွမ္းမႈလား၊ အခ်ိန္ဆြဲကမ္းလွမ္းမႈလား ဆိုတာကို ခြဲျခားႏိုင္မယ့္ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြလဲ ရွိဖို႔ လိုပါတယ္။
လူမႈေဗဒ ပေရာ္ဖက္ဆာ Manuel Antonio Garretón ကေတာ့ ကမၻာတဝွမ္းက ေတာ္လွန္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ စိတ္ကူးယဥ္ မိုက္ ႐ူးရဲေတာ္လွန္ေရးေတြလဲ ရွိႏိုင္ေၾကာင္းကို ေထာက္ျပခဲ့ပါတယ္။ လူထုလႈပ္ရွားမႈေတြကို ေဖာ္ေဆာင္ၿပီး အဆံုးသတ္ပန္းတိုင္အတြက္ ျပင္ဆင္မႈ အားနည္းခ်က္ရွိတဲ့ ေတာ္လွန္ေရးေတြကို ဆိုလိုတာ ျဖစ္ပါတယ္။ လူထုေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ အာဏာရွင္ေတြအၾကား ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြးမႈ ျဖစ္ေျမာက္သြားေစဖို႔ ဆိုတာမွာ အာဏာရွင္ေတြဘက္က မေတြ႔ဆံုရင္ မျဖစ္ေတာ့ဘူးဆိုတဲ့ အေျခအေနကို သိလာေတာ့မွ အေကာင္အထည္ေပၚပါတယ္။ ေတြ႔ပါလို႔ ထိုင္ေျပာေန႐ံုနဲ႔ ၿပီးတဲ့အရာ မဟုတ္ပါ။ ဒီလိုသိလာေစဖို႔မွာကလဲ ျမင္သာထင္သာတဲ့ ဖိအား လိုပါတယ္။ လူထုလႈပ္ရွားမႈေတြကို ဒီလိုဖိအားအျဖစ္ အသံုးျပဳ ေဖာ္ေဆာင္တဲ့အခါ ဘယ္အခ်ိန္မွာ တိုက္စစ္တိုးျမွင့္ရမယ္၊ ဘယ္အခ်ိန္ မွာ ဆုတ္ေပးရမယ္ ဆိုတာေတြကို စနစ္တက် ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္မယ့္ စီမံခ်က္ လိုအပ္ပါတယ္။ ေတာ္လွန္ေရးအင္အားစုေတြက ဒီလို အခ်က္ေတြမွာ အားနည္းေနရင္ အာဏာရွင္ေတြဘက္က ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးပြဲကို ဟန္ျပ အေကာင္အထည္ေဖာ္ျပၿပီး၊ ေနာက္ဆံုးမွာ အာဏာရွင္လက္ထဲကိုပဲ ျပန္ၿပီး အာဏာေရာက္ သြားႏိုင္ေၾကာင္း ပညာရွင္ေတြက ဆိုထားၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အာဏာရွင္ ဆန္႔ က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ အဆံုးသတ္ ရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္အတြက္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ ထားမႈေတြဟာ အဂၤါရပ္ တခုအေနနဲ႔ လိုအပ္ တာ ျဖစ္ပါတယ္။
နိဂံုး
နိဂံုးခ်ဳပ္ဆိုရရင္ အာဏာရွင္ေတြဆိုတာ အာဏာကို တပ္မက္႐ူးသြပ္ ခံုမင္လြန္းတာအတြက္ေၾကာင့္ လူ႔အ႐ိုးပံုမွာ အားရပါးရထိုင္ရင္း အာဏာရွင္ဘဝကို ခံယူထားသူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ အာဏာရွင္စနစ္ အေဆာက္အအံု တည္တံ့ခိုင္ျမဲေရးကို ေရွး႐ွဳၿပီး ဘက္စံု ေထာင့္စံုမွာ ေဒါက္တိုင္ေတြ ဖန္တီးၿပီး၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးယႏၱရားကို ေထာက္မထားသူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီယႏၱရားႀကီးတခုလံုး ျပိဳလဲဖို႔အတြက္ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရးလႈပ္ရွားမႈ အဆင့္ဆင့္ကို စနစ္တက် ေဖာ္ေဆာင္မႈေတြနဲ႔ တိက်တဲ့ ရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္ ေတြကို သတ္မွတ္ႏိုင္မႈ၊ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈမွာ လိုအပ္တဲ့ အဂၤါရပ္ေတြ ျပည့္စံုမႈေတြက အလြန္ပဲ အေရးႀကီးလွပါ ေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။
(၇၊ ၁၊ ၂ဝ၁ဝ)
Ref: ခင္မမမ်ဳိး
Read More...
Collapse...
■ သတင္းေပါက္ၾကားမႈျဖင့္ ထိန္းသိမ္းထားသူမ်ားကို ေသဒဏ္ေပးၿပီ သတင္း
■ လြတ္လပ္ေရးေန႔ က်င္းပဖို႔ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ႀကိဳးပမ္း သတင္း
■ ျမန္မာနယ္စပ္က လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥမ်ားကို ၿဗိတိသွ်ပါလီမန္တြင္ ေဆြးေႏြး သတင္း
■ ႏွစ္ရွည္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ထပ္တုိး သတင္း
■ ျမန္မာျပည္ႏိုင္ငံေရးေျပာင္းလဲရန္ ေနၾကာပန္းလႈပ္ရွားမႈ စတင္ သတင္း
■ ရွမ္းအန္အယ္လ္ဒီပါတီက အက်ဥ္းက် ေခါင္းေဆာင္မ်ားကို ေတြ႔ခြင့္ေတာင္း သတင္း
■ ေထာင္ဒဏ္ မခ်မွတ္ခင္ စစ္ေၾကာေရးမွာ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ႏွိပ္စက္ခံရ သတင္း
■ သာသနာေတာ္ဆိုင္ရာ ဘြဲ႔တံဆိပ္ေတာ္မ်ား ဆက္ကပ္လွဴဒါန္းမႈ ယခင္ႏွစ္ထက္ ထက္ဝက္ေလ်ွာ့နည္း သတင္း
■ ရပ္နားသြားတဲ့ ခရီးစဥ္မ်ား အဲပုဂံက ေျပးဆြဲလို သတင္း
■ ၆၂ ႏွစ္ေျမာက္ လြတ္လပ္ေရးေန႔ အတိုက္အခံမ်ားက ေၾကညာခ်က္ထုတ္ သတင္း
■ ေရြးေကာက္ပြဲအေပၚ စစ္အစိုးရ မ႐ိုးသားေၾကာင္း ထုိင္းသတင္းစာ ေရးသား သတင္း
■ ရွမ္းေခါင္းေဆာင္တို႔ႏွင့္ ေတြ႔ဆံုခြင့္ေပးရန္ ရွမ္းအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က နအဖဥကၠဌကို ေတာင္းဆို သတင္း
■ မြန္အမ်ိဳးသားေန႔ ေၾကာ္ျငာမ်ား ဆင္ဆာထိ သတင္း
■ ALP တတိယအႀကိမ္ညီလာခံမွ ခိုင္ရဲခိုင္ကို ဥကၠဌအျဖစ္ ျပန္လည္ေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ သတင္း
■ နအဖ၏ ေရြးေကာက္ပြဲအစီအမံကို မစၥတာ ဂ်င္မ္၀က္ဘ္က ေထာက္ခံ သတင္း
■ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကို ျပတ္ျပတ္သားသား ဆန္႔က်င္သြားမည္ သတင္း
■ ေရြးေကာက္ပြဲအႀကိဳ မည္သို႔ လႈပ္ရွားေနၾကသလဲ သတင္း
■ သတင္းေထာက္ မလွလွ၀င္းကို ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္မႈ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ သတင္းရယူခြင့္ကို ၿခိမ္းေျခာက္ သတင္း
■ ဒီဗီြဘီသတင္းေထာက္ ေထာက္ဒဏ္က်သည့္အေပၚ ဒီဗီြဘီ ဒါ႐ိုက္တာ၏ ေျဖၾကားခ်က္ သတင္း
■ ဂ်ပန္သတင္းေထာက္ ကန္ဂ်ိနာဂါးအိဆုအတြက္ မဲေပးေရြးခ်ယ္ေနၿပီ သတင္း
■ မဇၥ်ိမကို ျမန္မာျပည္တြင္း ဖတ္ရႈရၿပီ သတင္း
■ မီးရထားက ဆင္ဆာ သီးသန္႔ ထပ္ေဆာင္း သတင္း
■ ေရပုိင္နက္ကိစၥ ေဆြးေႏြးဖုိ႔ ျမန္မာအဖြဲ႕ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ေရာက္ သတင္း
■ ဘဂၤလားေဒ့ရႇ္နိုင္ငံမွ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားႏႇင့္ သဘာဝဓာတ္ေငြ႔ ဝယ္ယူႏုိင္ရန္ ကမ္းလႇမ္း သတင္း
■ ေထာင္တြင္း လြတ္လပ္ေရးအခမ္းအနား ပ်က္ျပားသြား သတင္း
■ ႐ံုးထုတ္စစ္ေဆးေနသည့္ အမႈတြဲမ်ား၏ ေနာက္ဆံုးအေျခအေန သတင္း
■ ေအာင္လံက လယ္သမား (၃) ဦး အမႈအယူခံ ခ႐ိုင္တရား႐ံုးက ပယ္ခ် သတင္း
■ အမႈလိုက္ ေရွ႕ေနငွားရမ္းခ က်ပ္သိန္း (၂၄၀) လိမ္လည္မႈ စတင္စစ္ေဆး သတင္း
■ ကေလးမ်ား စစ္သားအျဖစ္ စုေဆာင္းခံေနရဆဲ သတင္း
■ အသက္မျပည့္သူကုိ စစ္သားအျဖစ္ စုေဆာင္းျခင္းကို မိဘမ်ားက (ILO) သို႔ တုိင္ၾကား သတင္း
■ နအဖ တပ္ၾကပ္ႀကီးတဦး အထက္အရာရွိႏွင့္ စကားမ်ားရာမွ မိမိကုိယ္ကိုယ္ သတ္ေသ သတင္း
■ မူဆယ္ ၾကံ႕ဖြံ႔အတြင္းေရးမႉး ႐ုတ္တရက္ ေသဆံုး သတင္း
■ ဘဂၤလားတြင္ တရားမဝင္ ျမန္မာမ်ား ဖမ္းဆီး သတင္း
■ စစ္ေတြသခ်ဳႋင္းကို လူထုသေဘာထားမပါဘဲ မန္ဇီသို႔ ေရႊ႕ၿပီ သတင္း
■ ရခိုင္လူမ်ိဳးတဦး လူသတ္မႈျဖင့္ မတရားစြပ္စြဲခံရၿပီး ထုိင္းႏုိင္ငံတြင္ အက်ဥ္းက်ခံေနရ သတင္း
■ ကံေပါက္သတၱဳတြင္းကို DELCO ကုမၸဏီလီမီတက္ကို လႊဲအပ္ၿပီး သတင္း
■ ဒုတိယအေအးလိႈင္း ယခုလလယ္၌ ျမန္မာျပည္ကို ျဖတ္မည္ဟု မိုး/ဇလ ခန္႔မွန္း သတင္း
■ လူနာကြန္ရက္ ၿမိဳ႕ကေလး (ေဆာင္းပါး)
Read More...
Collapse...
ဇင္လင္း
၇ ဇန္န၀ါရီ ၂၀၁၀
၂၀၁၀ ခုႏွစ္ဆန္းေပၿပီ။ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးျမင္ကြင္းကား အေမွာင္ဖုံးေနဆဲ။ “အာဃာတ ကင္းစင္ေသာ အေထြေထြ သဟဇာတ ျဖစ္ေရးမူ” ကို တာ၀န္ရွိ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္ အသီးသီး ေလးနက္စြာ ႏွလုံးမသြင္းသေရြ႕ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ အလွမ္း ေ၀းေနေပဦးမည္။ တိုင္းျပည္လူထု ဆင္းရဲဒုကၡ ႏြံအတြင္းမွ လြတ္ေျမာက္ေရးလည္း ေမွ်ာ္တိုင္း ေ၀းေနၾကရဦးမည္။
၂၀၀၇ စက္တင္ဘာ ေရႊ၀ါေရာင္ေတာ္လွန္ေရးအား ေသြးေျမက်ေအာင္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္၊ အၾကမ္းဖက္ ႏွိမ္နင္းျခင္း၏ အက်ဳိးဆက္အျဖစ္ နအဖ စစ္အုပ္စုသည္လည္း ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းအက်ပ္ အတြင္း၌ ေခ်ာင္ပိတ္မိေနသည္။ (၁၄) ႏွစ္ၾကာ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း တိတိက်က်မရွိဘဲ အခ်ိန္ဆြဲ က်င္းပခဲ့သည့္ ေညာင္ႏွစ္ပင္ အမ်ဳိးသား ညီလာခံကို တက္သုတ္႐ိုက္ နိဂုံးသတ္ကာ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒမူၾကမ္း (၂၀၀၈) ဆိုသည္ကို ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ နာဂစ္ မုန္တိုင္းဒဏ္ေၾကာင့္ ျပည္သူလူထု ဆင္းရဲ ဒုကၡေရာက္ေနခ်ိန္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ေမလတြင္ ေသနတ္ျဖင့္ ၿခိမ္းေျခာက္၍ မည္ကာမတၱ လူထုဆႏၵ ခံယူပြဲျဖင့္ ေညာင္ႏွစ္ပင္ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံမူၾကမ္းကို မ်က္ႏွာေျပာင္တိုက္ အတည္ျပဳခဲ့သည္။ (၉၂) ရာခုိင္ႏႈန္းေက်ာ္ လူထုဆႏၵမဲ ေထာက္ခံမႈအရ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပုံကို အတည္ျပဳလိုက္ေၾကာင္း အရွက္ကင္းမဲ့စြာ ေၾကညာခဲ့သည္။ ဆက္လက္၍ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပမည္ဟုလည္း အေျခအျမစ္မဲ့စြာ ေၾကညာခဲ့သည္။
သို႔ေသာ္ ၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီေရြးေကာက္ပြဲတြင္ လူထုဆႏၵမဲ (၈၂) ရာခုိင္ႏႈန္း အႏိုင္ရရွိခဲ့သည့္ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (အန္အယ္လ္ဒီ) က ပါလီမန္တြင္ စစ္ဗိုလ္ တမတ္သား အလိုအေလ်ာက္ ပါ၀င္မည့္ နအဖ၏ ၂၀၀၈ ေညာင္ႏွစ္ပင္ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံဥေပေဒသည္ ဒီမိုကေရစီ နည္းမက်သျဖင့္ ျပန္လည္ သုံးသပ္ ျပင္ဆင္ရန္ လိုသည္ဟု ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ (၂၉) ရက္ေန႔တြင္ ‘ေရႊဂံုတိုင္ေၾကညာစာတမ္း’ ၌ ေ၀ဖန္ ေထာက္ျပခဲ့သည္။ ထိုအခ်က္ကို နအဖက လက္ခံမွသာ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကို ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ရန္ စဥ္းစားမည္ဟုလည္း ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။ အန္အယ္လ္ဒီ၏ ‘ေရႊဂံုတုိင္ေၾကညာ စာတမ္း’ ကို ျပည္တြင္း ျပည္ပရွိ အတိုက္အခံ အင္အားစုမ်ားကလည္း သေဘာတူ ေထာက္ခံခဲ့ၾကသည္။ စင္စစ္ ယေန႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ႏိုင္ငံေရး ျပႆနာသည္ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပ အေျဖထုတ္ယူရမည့္ အဆင့္အထိ မေရာက္ေသးေပ။ လက္ငင္း ရွာရမည့္အေျဖမွာ တိုင္းရင္းသား ျပည္သူလူထု အမ်ားစုႀကီးက သေဘာတူ လက္ခံႏိုင္မည့္ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပုံ အေျခခံ ဥပေဒတရပ္ ေပၚထြန္းေရးျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း အန္အယ္လ္ဒီႏွင့္ တိုင္းရင္းသား ႏိုင္ငံေရး အင္အားစုမ်ားက ေရြးေကာက္ပြဲမက်င္းပမီ ႏိုင္ငံေရး ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးပြဲမ်ား က်င္းပရန္ ေတာင္းဆို ေနၾကျခင္းျဖစ္သည္။
ေရြးေကာက္ပြဲဟု ဆိုလိုက္သည္ႏွင့္ ႏိုင္ငံသားတဦးခ်င္းစီ၏ ေရြးခ်ယ္ပိုင္ခြင့္ကို လမ္းဖြင့္ေပးသည့္ အစီအစဥ္ ျဖစ္သျဖင့္ ေကာင္းသည္ဟု ေယဘုယ် ဆိုၾကေသာ္လည္း လြတ္လပ္မွ်တသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲလား၊ အတုအေယာင္ ေရြးေကာက္ပြဲလား၊ အေရာင္အေသြးစုံ ပါ၀င္ခြင့္ရွိသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲလား၊ ႏိုင္ငံတကာ ေလ့လာ အကဲခတ္သမားမ်ား၏ ေရွ႕ေမွာက္၌ ျမင္သာထင္သာ က်င္းပသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲလား၊ တံခါးပိတ္က်င္းပသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲလား စသည္ျဖင့္ မဆန္းစစ္ဘဲ ‘ေကာင္းသည္’ ဟု မ်က္စိမွိတ္ မဆိုႏိုင္ေပ။ ဒီမိုကေရစီ ျဖစ္စဥ္တြင္ ‘ေရြးေကာက္ပြဲ’ သည္ ပဓာန က်ေသာ္လည္း၊ ျပည္သူလူထု၏ လိုအင္ဆႏၵကို အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေဆာင္ မေပးႏိုင္လွ်င္ ယင္းေရြးေကာက္ပြဲကား အခ်ည္းႏွီးသာ ျဖစ္လိမ့္မည္။
ျပည္သူလူထု၏ အေျခခံရပိုင္ခြင့္တို႔ကို အာမခံသည့္ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပုံ အေျခခံဥပေဒ ဆိုသည္မွာ လူထု၏ အခြင့္အာဏာ (Mandate) ကို ရယူ က်င့္သုံးမည့္ အစိုးရႏွင့္ ျပည္သူလူထုတို႔ အၾကား သေဘာတူ ခ်ဳပ္ဆိုထားေသာ လူမႈ အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (Social Contract) ျဖစ္သည္။ ယေန႔ (ႏိုင္ငံေတာ္၏ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာသည္ ႏိုင္ငံသားမ်ားထံမွ တိုက္႐ိုက္ ဆင္းသက္ေစရမည္) ဆိုေသာ အခ်က္ကို အစိုးရအာဏာ ရယူက်င့္သုံးေနသူမ်ားက နည္းအမ်ိဳးမ်ိဳးျဖင့္ ေမွးမွိန္ေအာင္ ျပဳလုပ္ထားၾကသည္။ ျမန္မာ စစ္အာဏာရွင္ တို႔ကမူ ႏိုင္ငံသားမ်ားက ပိုင္ဆိုင္သည့္ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာကို သူတို႔၏ ဘိုးဘြားမိဘပိုင္ ပစၥည္းသဖြယ္ ထင္ရာစိုင္း က်င့္သုံး ေနၾကသျဖင့္ ပို၍ဆိုးေပသည္။ ဥပမာအားျဖင့္ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ပစ္ပယ္လ်က္ အာဏာ ဆက္သိမ္းထားသည္မွာ ျပည္သူလူထုႏွင့္ တကြ ဒီမိုကေရစီ က်င့္စဥ္ကို သေရာ္ေမာ္ကား လုပ္ျခင္းျဖစ္သည္။
စင္စစ္ ေရြးေကာက္ပြဲဆိုသည္မွာ ဒီမိုကေရစီက်င့္စဥ္၏ အစိတ္အပိုင္း ျဖစ္႐ုံမွ်မက လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ရပိုင္ခြင့္လည္း ျဖစ္သည္။ ‘အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္း’ အပိုဒ္ (၂၁) တြင္ ယခုကဲ့သို႔ ေဖာ္ျပထားသည္။
(၁) လူတိုင္းသည္ မိမိတို႔ႏိုင္ငံ၏ အစိုးရဆိုင္ရာလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ တိုက္႐ိုက္ျဖစ္ေစ၊ လြတ္လပ္စြာ ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမႇာက္ထားေသာ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားမွ တဆင့္ျဖစ္ေစ ပါ၀င္ ေဆာင္ရြက္ရန္ အခြင့္အေရးရွိသည္။
(၂) လူတိုင္းသည္ မိမိတို႔ႏိုင္ငံ၏ အမ်ားျပည္သူဆိုင္ရာ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ညီမွ်စြာ ရယူ ခံစားပိုင္ခြင့္ ရွိေစရမည္။
(၃) ျပည္သူအမ်ား၏ဆႏၵသည္ အစိုးရအာဏာပိုင္စိုးမႈ၏ အေျခခံအုတ္ျမစ္ ျဖစ္ေစရမည္။ ဤဆႏၵမ်ားကို ပုံမွန္အခ်ိန္ အပိုင္း အျခားအလိုက္ က်င္းပေသာ၊ ‘စစ္မွန္ေသာ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား’ ျဖင့္ ေဖာ္ျပရမည္ျဖစ္ၿပီး ဤ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားတြင္ လူတိုင္း မခြဲမျခား မဲေပးခြင့္ရွိ၍ လွ်ိဳ႕၀ွက္ မဲေပးစနစ္ျဖင့္ျဖစ္ေစ သို႔မဟုတ္ အလားတူ ညီမွ်ေသာ လြတ္လပ္သည့္ မဲဆႏၵေပးႏိုင္သည့္ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားျဖင့္ ျဖစ္ေစ က်င္းပေပးရမည္။
‘အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရးေၾကညာစာတမ္း’ သည္ လူ႔အခြင့္အေရး ဆိုင္ရာ စံျပဳ သတ္မွတ္ထားေသာ အေျခခံ ကတိ က၀တ္မ်ားလည္း ျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ “ကုလသမဂၢ ႏိုင္ငံသား အခြင့္အေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး အခြင့္အေရးမ်ား ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္” (UN International Convenant on Civil and Political Rights - ICCPR) ၏ အပိုဒ္ (၂၅) တြင္လည္း ႏိုင္ငံသားတိုင္းအား ခြဲျခားကန္႔သတ္မႈ မရွိေစရဘဲ၊ ‘မဲေပးခြင့္ အခြင့္အေရးႏွင့္ အခြင့္အလမ္း’ ရွိေစရမည္ျဖစ္ၿပီး ‘ေရြးခ်ယ္ခံပိုင္ခြင့္’ လည္း ရွိေစရမည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။
ဤေနရာ၌ ‘ဥေရာပလုံၿခံဳေရးႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရး အဖြဲ႔’ (The Organization for Security and Co-operation in Europe – OSCE) ၏ သေဘာတူညီခ်က္ မွတ္တမ္းမ်ားအား ကိုးကားလ်က္ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င့္၀တ္မ်ားႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ႏိုင္ငံအမ်ား လိုက္နာရမည့္ အခ်က္အလက္ အႏွစ္ခ်ဳပ္ကို ေဖာ္ျပလိုသည္။
● သင့္ေလ်ာ္ေသာ ကာလအပိုင္းအျခားတြင္ လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား က်င္းပေပးရမည္။
● ဥပေဒျပဳလႊတ္ေတာ္တြင္ ကိုယ္စားလွယ္ေနရာအားလုံးကို လူထုအမ်ားစု၏ ဆႏၵမဲျဖင့္ ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမႇာက္ရမည္။
● လူမ်ိဳး၊ အသားအေရာင္၊ ကိုးကြယ္မႈ၊ လိင္ အစရွိေသာ အေၾကာင္းျပခ်က္မ်ားျဖင့္ ခြဲျခား ဆက္ဆံ ခံရျခင္း မရွိေစဘဲ ႏိုင္ငံသားတိုင္း တန္းတူညီမွ် မဲေပးႏိုင္ခြင့္ႏွင့္ ေရြးခ်ယ္ခံပိုင္ခြင့္ အခြင့္အေရးမ်ား ရရွိရန္ အာမခံရမည္။
● ဆႏၵမဲမ်ားကို လွ်ိဳ႕၀ွက္စနစ္ျဖင့္ ေပးႏိုင္ေအာင္ စီမံ ေဆာင္ရြက္ေပးရမည္။
● ႐ိုးသားေျဖာင့္မတ္စြာ မဲေရတြက္၍ အစီရင္ခံတင္ျပရမည္။ ရလဒ္ကို အမ်ားျပည္သူသိရွိ ႏိုင္ရန္လည္း ေၾကညာ ေပးရမည္။
● အစိုးရအာဏာပိုင္မ်ား၊ တာ၀န္ရွိသူမ်ားက ႏိုင္ငံသားမ်ား၏ ေရြးခ်ယ္ခံပိုင္ခြင့္ကို ေလးစား အသိအမွတ္ ျပဳရမည္။
● ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားတည္ေထာင္ခြင့္ကို ေလးစားအသိအမွတ္ျပဳ၍ ပါတီအားလုံးကို ဥပေဒေရွ႕ေမွာက္၌ တန္းတူ အခြင့္ အေရးမ်ား ေပးကာ ယွဥ္ၿပိဳင္ေစရမည္။ အာဏာပိုင္မ်ားက ပါတီအားလုံးကို မခြဲမျခား တန္းတူ ဆက္ဆံရမည္။
● ပါတီမ်ားအား လြတ္လပ္ပြင့္လင္းေသာ ၀န္းက်င္တြင္ ႏိုင္ငံေရး စည္း႐ုံးမႈမ်ား ေဆာင္ရြက္ခြင့္ ေပးရမည္။ ႏိုင္ငံေရး ပါတီမ်ား အေပၚ၌ျဖစ္ေစ၊ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား အေပၚ၌ျဖစ္ေစ၊ မဲဆႏၵရွင္ ျပည္သူမ်ား အေပၚ၌ျဖစ္ေစ၊ အာဏာပိုင္မ်ားက မေလ်ာ္ မကန္ျပဳမႈ၊ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ၊ အၾကမ္းဖက္မႈ၊ လက္စားေခ်မႈမ်ား ျပဳလုပ္မည္ကို ေၾကာက္ရြံ႕ေနရသည့္ အေျခအေနမ်ား မရွိေစရ။
● သတင္းမီဒီယာကို အကန္႔အသတ္မရွိ၊ ခြဲျခားမႈမရွိ၊ လြတ္လပ္စြာ တန္းတူ အသုံးျပဳခြင့္ ေပးရမည္။
● မဲအေရအတြက္ ျပည့္မီသည့္ အႏိုင္ရ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအား သက္ဆိုင္သည့္ အခြင့္ အာဏာကို အပ္ႏွင္းရမည္။
● ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ သေဘာတူစာခ်ဳပ္စာတမ္းမ်ားတြင္ တိုင္းရင္းသား လူနည္းစု အုပ္စုမ်ားကို ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ေရးႏွင့္ ထိုအုပ္စု၀င္ လူသားတိုင္းအား တန္းတူ ႏိုင္ငံေရး ရပိုင္ခြင့္မ်ား ေပးရန္ ေဖာ္ျပထားၿပီး ျဖစ္သည္။ ‘ကုလသမဂၢ၏ လူမ်ိဳးေရး ခြဲျခားဖိႏွိပ္မႈ ပုံသဏၭာန္အားလုံး ဖ်က္သိမ္း ဖယ္ရွားေရး ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္’ (UN Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination) ႏွင့္ (OSCE) ၏ ‘၁၉၉၁ ခုႏွစ္ ႐ႈေထာင့္ဆိုင္ရာ ေမာ္စကို မွတ္တမ္းမ်ား’ (1991 Moscow Document on the Human Dimension) တြင္ တိုင္းရင္းသား လူနည္းစုမ်ားအား တန္းတူႏိုင္ငံေရး ရပိုင္ခြင့္မ်ား ေပးရန္ ေဖာ္ျပထားေၾကာင္း ေတြ႔ႏိုင္သည္။ ဆိုလိုသည္မွာ ေရြးေကာက္ပြဲသည္ လူ႔အခြင့္အေရး ဆိုင္ရာ ရပိုင္ခြင့္ျဖစ္သည့္ အေလ်ာက္ တိုင္းရင္းသား လူနည္းစုမ်ားအားလည္း တန္းတူ ႏိုင္ငံေရး ရပိုင္ခြင့္မ်ား ေပးရမည္။
● ေနာက္ထပ္ အေရးႀကီးေသာ ကိစၥတရပ္မွာ အစိုးရႏွင့္ ျပည္သူ႔ လုပ္ငန္းေဆာင္တာ မ်ားတြင္ ‘အမ်ိဳးသမီးမ်ား’ ပိုမိုတိုးတက္ ပါ၀င္ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ ရရွိေရးျဖစ္သည္။ ‘အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္း’ ႏွင့္ အျခား ႏိုင္ငံတကာ စာခ်ဳပ္ စာတမ္းမ်ားတြင္ လူမ်ဳိး၊ အသားအေရာင္၊ ကိုးကြယ္မႈ၊ လိင္ အစရွိေသာ အေၾကာင္းျပခ်က္မ်ားျဖင့္ ခြဲျခား ဆက္ဆံခံရံျခင္း မရွိေစဘဲ ႏိုင္ငံသားတိုင္း တန္းတူညီမွ် မဲေပးႏိုင္ခြင့္ႏွင့္ ေရြးခ်ယ္ခံပိုင္ခြင့္ အခြင့္အေရးမ်ား ရရွိေစရမည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။
ထိုကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္၍ အေသးစိတ္ အခ်က္အလက္မ်ားကို ‘ကုလသမဂၢ အမ်ဳိးသမီးမ်ား ခြဲျခားဆက္ဆံခံရမႈ ပေပ်ာက္ေရးဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္’ (UN Convention for the Elimination of Discrimination Against Women – CEDAW) ႏွင့္ (OSCE) ၏ ‘၁၉၉၁ ခုႏွစ္ ႐ႈေထာင့္ဆိုင္ရာ ေမာ္စကိုမွတ္တမ္းမ်ား’ (1991 Moscow Document on the Human Dimension) တြင္ ေတြ႔ႏိုင္သည္။
ဤသေဘာတူညီခ်က္ မွတ္တမ္းမ်ားအရ ‘ေရြးေကာက္ပြဲ’ သည္ ‘လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ရပိုင္ခြင့္’ တြင္ အက်ဳံး၀င္သျဖင့္ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔၀င္ ႏိုင္ငံ အသီးသီးအေနျဖင့္ ‘ႏိုင္ငံတကာ စံခ်ိန္စံၫႊန္းမ်ား’ ကို လိုက္နာရန္ တာ၀န္ရွိသည္။ ‘ႏိုင္ငံတကာ စံခ်ိန္စံၫႊန္းမ်ား’ ၏ သေဘာသည္ က်ယ္ျပန္႔၍ ေယဘုယ်ဆန္ကာ ႏိုင္ငံအမ်ား လိုက္နာ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ႏိုင္ေစမည့္ မူေဘာင္မ်ားဟု ဆိုႏိုင္သည္။ သက္ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံမ်ားအေနျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား က်င္းပၾကရာတြင္ ထိုစံခ်ိန္ စံၫႊန္းမ်ားကို လိုက္နာ က်င့္ႀကံရန္ လိုအပ္ေပသည္။
ႏိုင္ငံမ်ားသည္ ယင္းေရြးေကာက္ပြဲ စံခ်ိန္မ်ားကို မည္၍မည္မွ် လိုက္နာၾကသနည္း ဆိုသည္ကို သိရွိႏိုင္ရန္ ေလ့လာ ေစာင့္ၾကည့္ သူမ်ား ထားရွိဖို႔လည္း လိုအပ္ျပန္သည္။ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္က ‘ကိုပင္ေဟဂင္’ ၌ က်င္းပေသာ (The Organization for Security and Co-operation in Europe) OSCE ညီလာခံတြင္ ‘ေရြးေကာက္ပြဲ ေလ့လာ ေစာင့္ၾကည့္သူမ်ား’ ၏ အခန္းက႑ကို ထည့္သြင္း ေဖၚျပခဲ့သည္။ ႏိုင္ငံတကာ (သို႔မဟုတ္) ျပည္တြင္းမွ ‘ေရြးေကာက္ပြဲ ေလ့လာ ေစာင့္ၾကည့္သူမ်ား’ ရွိေနျခင္းအားျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲ၏ လြတ္လပ္မႈ၊ တရားမွ်တမႈ ဆိုင္ရာ ယုံၾကည္ ကိုးစားႏိုင္မႈ အေျခအေန ႏႈန္းစံမ်ားကို ပိုမို ျမင့္မားေစမည္ျဖစ္သည္။ ေရြးေကာက္ပြဲ ေလ့လာ ေစာင့္ၾကည့္မႈ လုပ္ငန္းစဥ္သည္ လူ႔အခြင့္အေရး ကာကြယ္ ျမႇင့္တင္ျခင္းႏွင့္လည္း တိုက္႐ိုက္ ဆက္စပ္ ေနသည္။
ျပည္တြင္း၌ ေရြးေကာက္ပြဲေစာင့္ၾကည့္အဖြဲ႔မ်ား ရွိျခင္းအားျဖင့္ ဥပေဒ ခ်ဳိးေဖာက္မႈမ်ားကို ထိန္းေက်ာင္း ေပးႏိုင္၍ ေရြးေကာက္ပြဲ ရလဒ္အေပၚ လူထု၏ ယုံၾကည္အေလးထားမႈကို ရရွိေစသည္။ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ လူထု၏ ပူးေပါင္းပါ၀င္မႈကိုလည္း ပိုမိုအားေပးရာ ေရာက္သည္။ ၁၉၉၀ ေမ (၂၇) ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ‘အစိုးရ မဟုတ္ေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္အဖြဲ႔’ မ်ဳိးကို ေစာင့္ၾကည့္ခြင့္ မျပဳခဲ့။ ထူးျခားခ်က္မွာ လူထုက စည္းလုံး ညီၫြတ္စြာ ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္တာ၀န္ကို ယူခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။ အျခား အေျခအေန တခုမွာ စစ္အာဏာရွင္ တို႔၏ ဥပေဒမဲ့ ဖိႏွိပ္မႈမ်ား အဆမတန္ မ်ားျခင္းမွာလည္း လူထု၏ ႏိုင္ငံေရး အသိႏွင့္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္တို႔ကို ပိုမို ခိုင္မာျပတ္သား လာေစသည့္ အေၾကာင္းဟု ဆိုႏိုင္သည္။ ထိုအခ်က္ေၾကာင့္ပင္ လူထုက ေရြးေကာက္ပြဲ၌ မည္သူအား ဆႏၵမဲ ေပးရမည္ ဆိုျခင္းကို ေတြေ၀မႈ မရွိဘဲ ဆုံးျဖတ္ႏိုင္ခဲ့သည္။ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အား ပုံေအာ မဲထည့္ခဲ့ၾကသည္။
အထူးအေလးအနက္ ေျပာစရာကိစၥအခ်ိဳ႕ ရွိေသးသည္။ ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူ စာခ်ဳပ္မ်ားတြင္ ေအာက္ပါ အခ်က္တို႔ကို အထပ္ထပ္ အဖန္ဖန္ လိုက္နာရန္ တိုက္တြန္း ထားသည္ကို တည္ဆဲ အစိုးရမ်ားအေနျဖင့္ ေလးစားလိုက္နာ ေစာင့္ထိန္းၾကရမည့္ ၀တၱရားရွိသည္။
● ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားတည္ေထာင္ခြင့္ကို ေလးစားအသိအမွတ္ျပဳ၍ ပါတီအားလုံးကို ဥပေဒေရွ႕ေမွာက္၌ တန္းတူ အခြင့္အေရးမ်ား ေပးကာ ယွဥ္ၿပိဳင္ေစရမည္။ အာဏာပိုင္မ်ားက ပါတီအားလုံးကို မခြဲမျခား တန္းတူ ဆက္ဆံရမည္။
● ပါတီမ်ားအား လြတ္လပ္ပြင့္လင္းေသာ ၀န္းက်င္တြင္ ႏိုင္ငံေရးစည္း႐ုံးမႈမ်ား ေဆာင္ရြက္ခြင့္ ေပးရမည္။ ႏိုင္ငံေရး ပါတီမ်ား အေပၚ၌ျဖစ္ေစ၊ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား အေပၚ၌ျဖစ္ေစ၊ မဲဆႏၵရွင္ ျပည္သူမ်ား အေပၚ၌ျဖစ္ေစ၊ အာဏာပိုင္မ်ားက မေလ်ာ္မကန္ျပဳမႈ၊ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ၊ အၾကမ္းဖက္မႈ၊ လက္စားေခ်မႈမ်ား ျပဳလုပ္မည္ကို ေၾကာက္ရြံ႕ ေနရသည့္ အေျခအေနမ်ား မရွိေစရ။
သို႔ေသာ္ ယင္းကတိက၀တ္တို႔ကို ျမန္မာစစ္အစိုးရက မသိက်ဳိးကြၽန္ျပဳလ်က္ ရွိေၾကာင္း သက္ေသ သာဓကမ်ား ေတြ႔ခဲ့ရၿပီး ေတြ႔ေနရဆဲ ျဖစ္သည္။ ၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲကို ျပန္ၾကည့္လွ်င္လည္း စစ္အစိုးရက ေက်ာေထာက္ ေနာက္ခံ ေပးထားေသာ ‘တိုင္းရင္းသား စည္းလုံးညီၫြတ္ေရး ပါတီ (တစည)’ က ေငြေၾကး အင္အား ေတာင့္တင္းစြာျဖင့္ မဲႏိုင္ေရး အားထုတ္ခဲ့သည္။ တစညပါတီ၏ အဓိက အမွားမွာ မဆလ၏ ေငြေၾကးႏွင့္ ပစၥည္းပစၥယ အေျမာက္အျမားကို အေမြခံယူခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ထိုအေမြမ်ားသည္ ႏိုင္ငံပိုင္ ျပည္သူ႔ ဘ႑ာမ်ားျဖစ္သည္။ ယင္း ဘ႑ာေငြေၾကးတို႔ကို အသုံးျပဳ၍ ပါတီအမာခံမ်ား ေမြးျခင္း၊ ေကြၽးေမြး ဧည့္ခံပြဲမ်ားျဖင့္ မဲဆြယ္ ေဟာေျပာပြဲမ်ား ျပဳလုပ္ျခင္း၊ အတိုက္အခံ ပါတီေခါင္းေဆာင္မ်ားအား အပုပ္ခ်သည့္ စာရြက္ စာတမ္းမ်ား ျဖန္႔ေ၀ျခင္း အစရွိေသာ မ႐ိုးမေျဖာင့္၊ ဥပေဒႏွင့္ မညီသည့္ ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း ေတြ႔ခဲ့ရသည္။ တစည၏ အဆိုးဆုံးအမွားမွာ အတိုက္အခံ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ႏိုင္ငံေရးအပုပ္ခ်၊ ပုဂိၢဳလ္ေရး ထိုးႏွက္တိုက္ခိုက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ရလဒ္မွာ လူထုက တစညပါတီကို ပိုမိုရြံရွာလာခဲ့ၿပီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အေပၚ ပိုမို ေထာက္ခံလာခဲ့သည္။
ယခုလည္း နအဖစစ္အစိုးရသည္ ထို ‘ကရြတ္ကင္းေလွ်ာက္ အမွားသံသရာ’ အတြင္း ဆက္လက္ ေလွ်ာက္လွမ္းေနဆဲ ျဖစ္သည္။ ဒီပဲယင္း ႏိုင္ငံေရး လုပ္ႀကံမႈမွာ အလြန္ထင္ရွားသည္။ ႏိုင္ငံပိုင္ သတင္းစာႏွင့္ မီဒီယာမ်ားကို တဖက္သတ္ အလြဲသုံးစားျပဳလ်က္ အန္အယ္လ္ဒီႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ႏိုင္ငံေရးအပုပ္ခ်၊ ပုဂိၢဳလ္ေရး ထိုးႏွက္တိုက္ခိုက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ၿမဲ ျပဳလုပ္ေနသည္။ ထို႔ျပင္ နအဖသည္ ‘ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ’ ႏွင့္ ‘ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား မွတ္ပုံတင္ျခင္းဥပေဒ’ မ်ားကို မထုတ္ျပန္ေသးဘဲ လက္ေ၀ခံမ်ား၊ ႀကံ့ဖြံ႔ႏွင့္ တစည ကိုယ္စားျပဳသူမ်ားကို မဲဆြယ္လႈပ္ရွားမႈမ်ား လုပ္ခြင့္ ေပးထားျပန္သည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကိုမူ အမႈမရွိ အမႈရွာ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ ထားဆဲရွိသည္။ ယင္းလုပ္ရပ္မ်ားသည္ ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရး ဆိုင္ရာ ကတိက၀တ္မ်ားကို ေျဗာင္က်က် ခ်ိဳးေဖာက္ျခင္း ျဖစ္သည္။
ျပည္သူလူထု အထူးသတိျပဳ မွတ္သားသင့္သည့္အခ်က္မွာ န၀တ၏ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒအမွတ္ (၁၄/ ၈၉) ကို ၁၉၈၉ ခုႏွစ္ ေမလ (၃၁) ရက္ေန႔တြင္ ျပ႒ာန္း ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ၁၉၉၀ ေမ (၂၇) ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္မီ (၁) ႏွစ္တိတိ ျဖစ္သည္။ ယင္းဥပမာအရ ဆိုလွ်င္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္အတြင္း ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေရး ကိစၥကို ဆက္လက္ ေဆာင္ရြက္ျခင္း မျပဳသင့္ေခ်။ ‘ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ’ ႏွင့္ ‘ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား မွတ္ပုံတင္ျခင္းဥပေဒ’ မ်ားကို ယခုထိ မထုတ္ျပန္ေသးဘဲ ၂၀၁၀ တြင္ ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္မည္ဆိုပါက အတိုက္အခံပါတီမ်ားအား လုံေလာက္သည့္ ျပင္ဆင္ စည္း႐ုံးခ်ိန္ မေပးလိုေသာ သေဘာျဖစ္ေပမည္။ ထိုလုပ္ရပ္သည္ အထက္တြင္ ဆိုခဲ့သည့္အတိုင္း ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ျပ႒ာန္းခ်က္မ်ားကို လိုက္နာရန္ ပ်က္ကြက္ျခင္း ျဖစ္သည္။ လက္ငင္း ျမန္မာ့ ႏိုင္ငံေရး ျပႆနာမွာ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရးကို အာမခံမည့္ ဖြဲ႔စည္းပုံ ျဖစ္ေပၚေရးျဖစ္သည္။ သို႔မွသာ လူထုဆႏၵကို မွန္ကန္စြာ ကိုယ္စားျပဳမည့္ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ တရပ္ကို ထူေထာင္ႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။
လက္ရွိႏိုင္ငံေရးရာသီဥတုအေျခအေနမွာ ‘အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္း’၊ ‘အပိုဒ္၂၁’ ကို ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္မည့္ အေနအထားမရွိ။ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပုံသည္ အဆိုပါ လူ႔အခြင့္အေရး ရပိုင္ခြင့္ႏွင့္ ဆန္႔က်င္ဘက္ အရပ္သို႔ ဦးတည္ေနသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္း ‘အပိုဒ္-၂၁’ ႏွင့္ ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပုံကို ျပန္လည္ သုံးသပ္ ျပင္ဆင္ရမည္။ အတိုက္အခံ ပါတီမ်ားအပါအ၀င္ ႏိုင္ငံေရး ပါတီ အသီးသီးအား လုံေလာက္သည့္ ျပင္ဆင္ စည္း႐ုံးခ်ိန္ ေပးရမည္။ ပါတီမ်ားအား လြတ္လပ္ ပြင့္လင္းေသာ ၀န္းက်င္တြင္ ႏိုင္ငံေရး စည္း႐ုံးမႈမ်ား ေဆာင္ရြက္ခြင့္ေပးရမည္။ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား အေပၚ၌ျဖစ္ေစ၊ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား အေပၚ၌ျဖစ္ေစ၊ မဲဆႏၵရွင္ ျပည္သူမ်ား အေပၚ၌ျဖစ္ေစ၊ အာဏာပိုင္မ်ားက မေလ်ာ္မကန္ျပဳမႈ၊ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ၊ အၾကမ္းဖက္မႈ၊ လက္စားေခ်မႈမ်ား ျပဳလုပ္မည္ကို ေၾကာက္ရြံ႕ေနရသည့္ အေျခအေနမ်ား မရွိေစရ။ ယင္းသို႔ေသာ ႏိုင္ငံေရး ေရခံေျမခံမ်ိဳး ဖန္တီးၿပီးေနာက္မွ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ ထုတ္ျပန္ေပးရမည္။ ထို႔ေနာက္ အနည္းဆုံး တႏွစ္အခ်ိန္ေပးမွသာ လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္ႏိုင္စရာ ရွိသည္။ နိဂုံးခ်ဳပ္ရလွ်င္ ၂၀၁၀ တြင္ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပရန္မသင့္။ လက္ရွိ အေျခအေနႏွင့္ အခ်ိန္ကာလ ေအာက္တြင္ လူ႔အခြင့္အေရး အာမခံခ်က္ မရွိေသာ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကို တိုင္းရင္းသား ျပည္သူတရပ္လုံးက ေသြးစည္း ညီၫြတ္စြာ ၀ိုင္း၀န္း ဆန္႔က်င္ၾကရန္ တာ၀န္ရွိေပသည္။
ကိုးကား ။ ။
(၁) ပါတီစုံဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲမွတ္တမ္း - ျမန္မာ့အလင္း ေအာင္သန္း
(၂) ပါတီစုံဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲမွတ္တမ္း - ဦးခင္ေက်ာ္ဟန္ (ေရနံေခ်ာင္းၿမိဳ႕နယ္ အမွတ္ (၂) ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္)
(၃) ျပည္တြင္းေရြးေကာက္ပြဲမ်ား ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအတြက္ လက္စြဲ။ OSCE ၏ ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ အစည္းမ်ားႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရး ဆိုင္ရာ႐ုံး ODIHR မွ ထုတ္ေ၀ ျဖန္႔ခ်ီသည္။
Ref: ေခတ္ၿပိဳင္
Read More...
Collapse...
■ လက္ခံႏိုင္သည့္ ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္ဖို႔ လုပ္ေဆာင္မႈ မေတြ႔ေသးေၾကာင္း အေမရိကန္ ေျပာၾကား သတင္း
■ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲအေပၚ သံသယရွိသည္ဟု အေမရိကန္အစိုးရက ေျပာ သတင္း
■ စစ္အစိုးရ ေရြးေကာက္ပြဲ အေမရိကန္ မယံုၾကည္ သတင္း
■ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မိသားစုမ်ား ေရႊ ပိႆာလုိက္ ဝယ္ယူ သတင္း
■ အၿငိမ္းစား ပညာေရးဝန္ထမ္းစာရင္း ေကာက္ခံ သတင္း
■ ေဂ်ာ္ဒန္မွာ ျမန္မာအလုပ္သမား (၆၀၀) ခန္႔ လုပ္ငန္းခြင္တြင္း ဒုကၡၾကဳံေတြ႔ သတင္း
■ ရြာအျပင္ရွိ လယ္ျခံေတာင္ယာ မထြက္ရ နအဖတပ္မွ အမိန္႔ထုတ္ျပန္ သတင္း
■ မိခင္ပါတီသုိ႔ ျပန္လာရန္ မြန္ျပည္သစ္ပါတီ၏ သေဘာထားေၾကညာခ်က္ သတင္း
■ တာခ်ီးလိတ္မွ ျခံေျမေစ်းမ်ား အဆမတန္ ခုန္တက္ သတင္း
■ ၀န္ထမ္းေဘာလံုးသမားေတြကို ဌာနဆိုင္ရာက ျပန္ေခၚ သတင္း
■ ကေလးမ်ားႏွင့္ အမ်ဳိးသမီးမ်ားအတြက္ ကရင္အဆိုေတာ္မ်ား ဂီတပြဲ ျပဳလုပ္ခဲ့ သတင္း
■ အလြတ္သတင္းေထာက္ လွလွ၀င္း ေထာင္ဒဏ္ ႏွစ္ (၂၀) ခ်ခံရမႈ မီဒီယာေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႔ ႐ႈတ္ခ် သတင္း
■ ျမန္မာဘေလာ့ဂ္မ်ား ျပည္တြင္းမွာ ေလးငါးရက္ ပြင့္ၿပီးမွ ျပန္ပိတ္ဆို႔ခံရ သတင္း
■ ပါတီဥကၠဌႏွင့္ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉးအား ေတြ႔ဆံုခြင့္ရရန္ SNLD ေတာင္းဆို သတင္း
■ စစ္အစိုးရ၏ ေရြးေကာက္ပြဲကို မႈတ္ေဆးလႈပ္ရွားမႈျဖင့္ ဆန္႔က်င္ဆႏၵျပ သတင္း
■ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကို ဆန္႔က်င္သည့္ လႈပ္ရွားမႈ မြန္ျပည္နယ္တြင္ ျပဳလုပ္ သတင္း
■ ေအးဂ်င့္မ်ား ထိန္းသိမ္းခံရသျဖင့္ မိသားစုမ်ား တုန္လႈပ္ သတင္း
■ ပုဂံေဒသ ေက်းရြာမ်ားသို႔ ကမာၻလွည့္ခရီးသြားမ်ားကို ပိတ္ပင္ သတင္း
■ ကရင္မိန္းကေလးငယ္မ်ားကုိ နအဖစစ္တပ္ ေပၚတာဆဲြဟု မြန္လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ ေျပာ သတင္း
■ ကခ်င္သတင္းစာကို အစုိးရတပ္က တည္းျဖတ္ သတင္း
■ ကခ်င္ျပည္နယ္ေန႔ အခမ္းအနားကို ကခ်င္အဖြဲ႔ေပါင္းစံုမွ တက္ေရာက္မည္ သတင္း
■ စစ္တေကာင္းတြင္ ေရျပင္ပိုင္နက္အျငင္းပြားမူကို ေျဖရွင္းရန္ ျမန္မာႏွင့္ ဘဂၤလာေဒခ်္႕တို႔ ေတြ႔မည္ သတင္း
■ ျမန္မာအလုပ္သမား (၁၀၀) ခန္႔ ျပန္ပို႔ခံရ သတင္း
■ ဝန္ထမ္းလစာ တိုးေပမယ့္ မေပ်ာ္ရဲၾက သတင္း
■ FEC က ေဒၚလာလဲႏႈန္းထက္ (၁၅) က်ပ္ ျမင့္တက္ သတင္း
■ သစ္မ်ား အဆမတန္ ခုတ္ယူေနမႈတြင္ အာဏာပိုင္မ်ား ပါဝင္ပတ္သက္ေန သတင္း
■ စစ္အရာရွိကိုယ္တိုင္ ရထားလက္မွတ္ ေမွာင္ခိုလုပ္ သတင္း
■ အတင္းအက်ပ္ ေရာင္းခဲ့သည့္ ဓာတ္ေျမၾသဇာမ်ားေၾကာင့္ ေတာင္သူမ်ား အခက္ၾကံဳ သတင္း
■ ပုဂၢလိက စာေပဆုမ်ားကို စာေပစာနယ္ဇင္းမွ သတိေပး သတင္း
■ အတြင္းက စ ေျပာင္းမွသာ (ေဆာင္းပါး)
■ ၀က္စတင္ယူနီယံမွ ေထာင္၀င္စာ (ေဆာင္းပါး)
■ ကရင္ဒုကၡသည္မ်ား၏ အျဖဴေရာင္ ခရစၥမတ္ (ေဆာင္းပါး)
Read More...
Collapse...
Posts
BBC News
VOA News
DVB News
RFA News
မဇၽၥိမ
ဧရာ၀တီ
ေန႔သစ္
သွ်မ္းသံေတာ္ဆင့္
ကရင္သတင္းစဥ္
ေကာင္းဝါ
ကခ်င္သတင္းစဥ္
ယေန႔ျမန္မာ
ကႏၱာရဝတီ တိုင္းမ္
ငုရင္ျပင္
႐ိုးမ (၃)
မိုးမခ
ဟစ္တိုင္
ဟံသာဝတီ
နိရဥၥရာ
ေခတ္လူငယ္
ၿမိဳ႕ေတာ္ပုသိမ္သတင္းစဥ္
ျမန္မာသတင္းရပ္ဝန္း
ရိုးရာေလး
Mandalay Gazette
People Media Voice
KIC News
BNI News
Burma Daily
Burma Digest
Burma Net
Kaladan
Network Media Group Rebound 88